ملیحه فلاح - اسکان؛ یکی از اصلی ترین دغدغه های هر مسافری است. زائران حضرت علیبن موسی الرضا(ع) هم قصد زیارت که می کنند و مهیای سفر که می شوند، یکی از اولین اقداماتشان این است که برای جا و مکانشان برای چند روز اقامت در مشهد فکری کنند. فراهم کردن اسکان مناسب، آن هم در روزهای شلوغی مانند دهه کرامت، یکی از دغدغه های همیشگی مشهدی ها برای به جاآوردن حق میزبانی بوده است. آن طور که معاون فرهنگی، اجتماعی و زیارت استانداری خراسان رضوی پیش از این گفته است، بزرگ ترین اولویت این دوره از دهه کرامت موضوع اسکان و اقامت زائران است، در این زمینه تمامی دستگاه های متولی اقدامات خوبی را رقم زده اند. حالا طبق آخرین آمار اعلام شده یک میلیون و ۲۰۰هزار زائر از ابتدای دهه کرامت از ۳۱اردیبهشت ماه تا ۶خرداد ماه، وارد مشهدالرضا(ع) شده اند. با ورود این میزان زائر به طور میانگین ضریب اشغال واحدهای اقامتی به 62درصد رسیده است.
فعالان در حوزه مراکز اقامتی از اشغال 70درصدی هتل آپارتمان ها و بیش از 50 درصدی هتل ها می گویند. آن ها نیز با ارائه بسته های تشویقی و تخفیفی برای جذب بیشتر زائران و ارائه خدمات مناسب تلاش کرده اند و آن طور که می گویند تاکنون برکت حاصل از این اقدامات را دیده اند.
اما به طور خلاصه بیشترین مشکل آن ها در افزایش هزینه ها و رشد قارچ گونه مراکز اقامتی بدون مجوز است. به دنبال افزایش هزینه ها شاهد افزایش قیمت خدمات اقامتی هستیم که با توجه به کاهش توانایی اقتصادی مردم، آن ها به سوی استفاده از مراکز ارزان قیمت بدون مجوز کشیده خواهند شد. کاهش تقاضا برای مراکز اقامتی رسمی، فشار هزینه را بر آن ها بیشتر خواهد کرد و این چرخه معیوب بدون ورود مسئولان و بسته های حمایتی ادامه پیدا خواهد کرد.
با وجود همه این مشکلات، فعالان این حوزه به داشتن تابستانی پررونق با توجه به افزایش مراودات با عربستان و کشورهای همسایه و احتمال افزایش زائران عرب زبان امیدوار هستند.
ضریب حضور 70درصدی زائران در هتل آپارتمان ها
رئیس جامعه هتل آپارتمان داران خراسان رضوی با اشاره به اشغال حدود 70درصدی هتل آپارتمان ها در مشهد در دهه کرامت، می گوید: هتل آپارتمان های اطراف حرم تا 90درصد اشغال شده اند و برخی از آن هایی که دورتر هستند 50 تا 60درصد. اکنون بیشتر میهمانان حاضر در این مجموعه های اقامتی، زائران عرب زبان هستند.
محمد نیکو با پیش بینی اینکه در تابستان رونق حضور گردشگران خارجی را خواهیم داشت، می افزاید: احتمال افزایش مسافران عرب زبان در تابستان در مشهد به دلیل توسعه مراودات ایران و عربستان وجود دارد.
او با اشاره به افزایش هزینه اقامتگاه ها می گوید: هزینه های زیاد از حقوق کارگری و نگهداری تأسیسات بگیرید تا هزینه انرژی، خدمات شهرداری و... باعث شده است که بسیاری از افراد جامعه هتل آپارتمان ها نتوانند هیچ پس اندازی داشتهباشند و سودی کسب کنند. بنابراین یکی از راهکارها تعدیل هزینه ها و ارائه سوبسید(یارانه) در حوزه های مختلف مانند انرژی یا هزینه های خدماتی مانند پسماند شهرداری به مراکز اقامتی برای کنترل قیمت ها و ارائه خدمات مناسب به زائران است.
رئیس جامعه هتل آپارتمان داران خراسان رضوی اضافه می کند: یکی از مشکلات اساسی ما وجود خانه های مسافر بدون مجوز است که هم از نظر اقتصادی و هم اجتماعی به شهر ضربه می زنند. اکنون کار به جایی رسیده است که برخی راهنمایان در مبادی ورودی، مسافران را مستقیم به سمت این مراکز هدایت می کنند. قیمت این مراکز به دلیل پرداخت نکردن هزینه هایی مانند مالیات، بیمه و... همچنین ارائه نکردن خدمات مناسب کمتر است. باید مسئولان برای تابستان به حال این موضوع فکری کنند.
ضریب حضور زائران در هتل ها به بیش از 50درصد رسید
رئیس جامعه هتل داران خراسان رضوی درباره وضعیت اشغال هتل ها در دهه کرامت به شهرآرا می گوید: تا این لحظه بیش از 50درصد ظرفیت هتل های مشهد اشغال شده است و جامعه هتل داران طعم برکت حضور زائران در دهه کرامت را احساس کرده اند. محمود مادرشاهیان اضافه می کند: برای جذب زائر به مشهد و خدمت رسانی مناسب به آن ها، تخفیف ویژه بین 30 تا 50درصد برای زائران خانواده محور در نظر گرفته ایم. خانواده هایی که در دهه کرامت به مشهد سفر کنند از این تخفیف بهره مند خواهند شد.
از او می پرسیم که با توجه به اشغال بیش از 70درصدی هتل ها در سال گذشته، آیا این میزان درصد اشغال در امسال را مناسب ارزیابی می کند؟ رئیس جامعه هتل داران خراسان رضوی در پاسخ می گوید: باید این را در نظر بگیریم که وضعیت اقتصادی مردم محدودتر شده است، همچنین از سوی دیگر با توجه به اینکه در فصل امتحانات قرار داریم، میزان سفرها کاهش یافته است و اگر غیر از این زمان بود انتظار اشغال بیش از 80درصدی هتل ها را داشتیم.
مادرشاهیان با اشاره به اینکه هم اکنون خراسان رضوی دارای 267هتل با 70هزار نفر شب ظرفیت است، پیش بینی می کند: خوش بین هستیم که با توجه به برنامه ریزی های انجام شده و تلاش برای ارائه خدمات مناسب به زائران علی ابن موسی الرضا(ع) در تابستان همه ظرفیت هتل ها اشغال خواهد شد.
به گفته او حدود بیست بازرس به طور مداوم از هتل ها بازدید و نحوه ارائه خدمت و قیمت ها را بررسی می کنند.
رئیس جامعه هتل داران خراسان رضوی می گوید: برای ایجاد شرایط اقامت ارزان و آسان برای زائران باید همه دستگاه ها و ارگان ها کمک کنند که هزینه اقامتگاه ها کاهش پیدا کند، چون هر پولی که ما پرداخت می کنیم به طور غیرمستقیم از جیب زائر است، پس برای کنترل و کاهش قیمت مراکز اقامتی به حمایت چندجانبه نیاز داریم.