مسعود سلطانی| بعد از رشد شاخص بورس در ماههای اخیر، اینبار در روز گذشته این بازار قرمزپوش شد، بهنحویکه شاخص کل بورس بیش از 16 هزار واحد، معادل 4.36 درصد ریزش کرد. شاخص بورس تهران با ثبت سقوط 16 هزار و 700 واحدی بیشترین ریزش تاریخی بورس را پس از اسفند سال 93 و بازگشایی سیاه پالایشیها به ثبت رساند.
نماد 295 شرکت بورسی از میان 320 نماد بورسی صف فروشی به ارزش بیش از 4000 میلیارد تومان را تجربه کردند. این یعنی بیش از 92 درصد شرکتهای بازار سرمایه هیچ خریداری نداشتند و سهامدارانشان برای فروش سهم خود وارد صف شدند.
از میان 110 نماد فرابورسی نیز 95 نماد با صف فروش به ارزش مجموع بیش از 1200 میلیارد تومان مواجه شدند. در مجموع در کل تابلوها و بازارهای معاملات اوراق بهادر 450 نماد صف فروش داشتند. البته 38 نماد رشد قیمت داشتند و برای 20 نماد صف خرید تشکیل شد.
اما شرکتهای بزرگ بورسی یعنی بانکیها، پتروشیمیها، پالایشیها و... اغلب ریزش بین 4 تا 5 درصدی قیمت را تجربه کردند. شاخص کل هم وزن بازار نیز با ریزش 4797 واحدی معادل 3.95 درصد در سراشیبی افتاد.
البته شاخص کل هموزن 0.41 درصد کمتر از شاخص کل ریزش داشت که این نشان میدهد ریزش قیمت در شرکتهای کوچک بورسی کمتر از شرکتهای بزرگ بوده است.
تلاش ناکام سهامداران حقوقی
حال بازار روز گذشته بد بود اما سهامداران حقوقی با خریدهای هنگفت چندین بار برای جمع شدن صفهای فروش تلاش کردند. روز گذشته سهامداران حقوقی 1850 میلیارد تومان سهم از سهامداران حقیقی خرید کردند که این یک رکورد تاریخی و کم سابقه بود.
باوجود این تلاشها و افزایش تقاضا از سوی سهامداران حقوقی بازار به تعادل نرسید و در ساعت 12:30 که بازار بسته شد هنوز 450 نماد در صف فروش قرار داشتند.
البته رفتار سهامداران حقوقی در روز گذشته میتواند نویدبخش نقدشوندگی سهام برای حقیقیها باشد و همین موضوع میتواند ترس را در دل سهامدران حقیقی کم کند و به کمتر شدن حجم صفهای فروش کمک کند. البته سهامداران حقیقی روز گذشته نزدیک به 900 میلیارد تومان خرید کردند که این موضوع نیز میتواند بیانگر این باشد که عدهای از سهامداران وضعیت قرمز بورس را مقطعی میدانند و به نیت کسب سود از بازار قرمز اقدام به خرید پلهای در شرایط منفی بازار کردهاند تا بتوانند در روزهای آتی کسب سود کنند.
بااینحال تشویق سهامداران حقیقی به نفروختن سهمهایشان نیز یک تلاش بینتیجه یا مذبوحانه است. روح حاکم بر بازار سرمایه عرضه و تقاضای آزادانه است و نمیتوان با سفارش و نصحیت جهتگیری سرمایهگذاران حقیقی را تغییر داد.
پیشبینیها درباره بازار سرمایه
بررسیهای شهرآرا حکایت از سردرگمی سهامداران حقیقی در بازار دارد. مجادلات و مباحثاتی که در گروههای سهامداری میان مردم در حال انجام است نشان میدهد که نسبت به جو کنونی بازار سرمایه بدبینی عمومی وجود دارد و افراد معدودی هم دست از معامله کشیدهاند، به نظاره کردن بازار نشستهاند و نقطه امید مشخصی ندارند.
پیشبینی میشود حداقل تا پایان هفته جاری روند بازار همراه با ترس و احتمالا ریزش خواهد بود. بااینحال سهامداران حقیقی در این شرایط میتوانند با انتخاب استراتژی مناسب نسبت به خرید نمادهایی اقدام کنند که همچنان در روند صعودی هستند. همچنین خرید مجدد نمادهای قرمز و کم کردن میانگین قیمت خرید نیز میتواند استراتژی دوم برای کسب سود از بازار نزولی کنونی باشد.
بااینحال جمعبندی دیدگاه اغلب کارشناسان این است که ریزش بازار مقطعی است، کما اینکه پیش از این نیز در ماجراهایی نظیر «حمله داعش به مجلس»، «انتخاب ترامپ به عنوان رئیس جمهور آمریکا»، «خروج آمریکا از برجام»، «انهدام پهپاد آمریکایی»، «حمله پهپادی به تأسیسات آرامکو و اتهامزنی به ایران دراینباره» و... نیز بازار سرمایه برای چند روز یا یک تا 2 هفته روند نزولی را تجربه کرد اما در نهایت به تداوم روند صعودی خود ادامه داد.