بهره برداری از جلوخان

در سال۱۳۹۲ با تلاش‌هایی که انجام شد، منطقه منفصل توس به محدوده شهرداری مشهد پیوست. توس با فاصله‌ای ۲۰کیلومتری از شهر مشهد و در انتهای بولوار بهارستان در سه‌راهی فردوسی قرار دارد. پس از این اتفاق، تلاش‌ها برای احیای آرامگاه فردوسی که مسئولان سال‌ها در این منطقه به آن بی‌توجه بودند، ازسرگیری شد. آرامگاه فردوسی در توس، سال‌ها به ‌حال خود رها شده بود و چهره‌ای درهم و رنجور به خود گرفته بود.

با روی‌کارآمدن دوره پنجم شورای شهر مشهد، عملیات اجرایی پروژه «بازپیرایی جلوخان فردوسی» در سال۱۳۹۷ آغاز شد و در سال۱۳۹۸ هم‌زمان با سالروز پایان سرایش شاهنامه خاتمه یافت. جلوخان فردوسی به‌وسعت ۷هکتار، با اعتباری معادل ۳۰میلیارد تومان بازپیرایی شد تا جانی دوباره به این بنای تاریخی و شکوه‌مند بخشیده شود. این پروژه شامل ۳مرحله بود. مرحله اول این پروژه در اردیبهشت‌ماه۱۳۹۸ بهره‌برداری شد.

در این مرحله عمارت چهاربرج توس (خانه ارباب) مرمت و احیا شد. همچنین برج و باروی توس در محل دروازه رودبار به‌طور کامل در این مرحله بازسازی شد. مرحله دوم پروژه جلوخان در شهریورماه۱۳۹۸ در ۱۰۸هکتار بهره‌برداری شد. در این مرحله ۱۱هزار و ۹۰۰متر‌مربع سنگ طولی، ۳۷۵متر‌مربع سنگ پازلی، ۵۵۰۰متر‌مربع سنگ کوبیک به کار رفت و همچنین فضای سبز ایجاد و پایه‌چراغ نصب شد. مرحله سوم پروژه در اسفندماه۱۳۹۸ به پایان رسید و با پایان‌یافتن این مرحله، درواقع پروژه بازپیرایی جلوخان به‌صورت کامل تمام شد.

مرحله سوم در زمینی به‌مساحت ۴هکتار انجام شد. در این مرحله ۱۱هزار مترمربع سنگ‌فرش، پارکینگی با ظرفیت ۵۰۰خودرو، ۷۰۰۰مترمربع فضای سبز، ۲آبنما و ۵۰۰۰متر اصلاح هندسی مسیر سواره‌ انجام شد. در سال۱۳۹۹ نیز ۳مجسمه‌ رستم و اسفندیار، آرش کمان‌گیر و دقیقی توسی در جلوخان آرامگاه فردوسی رونمایی شد. موضوعاتی همچون نبرد سام نریمان و اژدهای کشف‌رود، داستان سیاوش و فرازی از زندگی تهمینه و... از موضوعات پیشنهادی شهرداری مشهد برای ساخت آثار حجمی و مجسمه‌های آرامگاه فردوسی هستند که در فراخوانی از علاقه‌مندان به همکاری دعوت شد.