بقایی: پیگیر سرنوشت ۳ خلبان ارتش هستیم | ایران وجود هرگونه مهلت ۶۰ روزه در تفاهم‌نامه را رد می‌کند، نقض فاحش تفاهم‌نامه از سوی آمریکا گفت‌و‌گو‌ها را متوقف کرد

به گزارش شهرآرانیوز، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه، در نشست خبری هفتگی خود با اشاره به پیگیری وضعیت چهار خلبان ارتش جمهوری اسلامی ایران، تأکید کرد این موضوع از همان نخستین ساعات جنگ در دستور کار دستگاه دیپلماسی قرار گرفته است.

بقایی در پاسخ به پرسشی درباره انتشار نامه مربوط به این خلبانان گفت همزمان با تداوم مراودات و رایزنی‌های دیپلماتیک، ایران نگرانی‌ها و مطالبات خود را نیز به‌صورت جدی مطرح کرده است.

او با اشاره به اینکه چهار خلبان ارتش در روز‌های نخست جنگ برای اجرای یک عملیات دفاعی علیه منشأ حملات آمریکا اعزام شدند، افزود: «روشن شدن وضعیت این خلبانان مطالبه‌ای جدی است.»

سخنگوی وزارت خارجه با رد این تصور که پیگیری‌ها با تأخیر آغاز شده، تصریح کرد: «از همان شبی که از این موضوع مطلع شدیم، پیگیری سرنوشت خلبانان در دستور کار قرار گرفت. بنده در کنار آقای دکتر عراقچی بودم که ایشان همان شامگاه نخست جنگ از این موضوع مطلع شدند و بلافاصله دستور پیگیری صادر شد.»

بقایی ادامه داد که نخستین مکاتبه با کمیته بین‌المللی صلیب سرخ در روز‌های ۲۵ یا ۲۶ اسفند انجام شد و همزمان، سفارت ایران نیز از همان روز‌های نخست روند پیگیری را آغاز کرد.

او تأکید کرد این موضوع در تمامی جلسات مرتبط مورد توجه قرار گرفته و تا زمان روشن شدن وضعیت سه خلبان مفقود، جمهوری اسلامی ایران از همه ظرفیت‌های دوجانبه، چندجانبه و حقوقی برای پیگیری سرنوشت آنان استفاده خواهد کرد.

بقایی همچنین یاد و خاطره خلبانی را که پیکرش پیش‌تر به کشور بازگشته است، گرامی داشت و گفت: «تا زمانی که وضعیت سه خلبان دیگر مشخص نشود، این مطالبه با جدیت دنبال خواهد شد.»

تأکید بر صیانت از حقوق حاکمیتی ایران در خلیج‌فارس

اسماعیل بقائی با تأکید بر تعامل مستمر وزارت امور خارجه با مجلس شورای اسلامی گفت جایگاه مجلس در قانون اساسی کاملاً روشن است و این وزارتخانه خود را موظف می‌داند در تمامی فرآیند‌های قانون‌گذاری، همکاری‌های کارشناسی لازم را با نمایندگان انجام دهد.

وی افزود وزارت امور خارجه همواره دیدگاه‌های تخصصی خود را درباره طرح‌های مرتبط ارائه کرده و در خصوص طرح اخیر نیز نظرات کارشناسی خود را به مجلس اعلام کرده است.

سخنگوی وزارت امور خارجه درباره مسائل مربوط به حقوق حاکمیتی جمهوری اسلامی ایران در خلیج‌فارس، تنگه هرمز و دریای عمان تصریح کرد که قوانین موجود در این زمینه مبنای عمل وزارت امور خارجه است و این وزارتخانه در مواضع خود همواره ضمن اتکا به قوانین جاری، تحولات روز را نیز مدنظر قرار می‌دهد.

بقائی همچنین تأکید کرد روند همکاری با مجلس ادامه خواهد داشت و هر زمان نمایندگان درخواست کنند، دیدگاه‌های کارشناسی وزارت امور خارجه دوباره در اختیار آنان قرار خواهد گرفت.

در ادامه حتما بخوانید سخنگوی وزارت خارجه ایران: هرگاه تحریم‌ها نتیجه‌ای نمی‌دهد، آمریکا صرفا دوز آن را بالاتر می‌برد

رد ادعای وجود مهلت ۶۰ روزه در تفاهم ایران و آمریکا

اسماعیل بقائی ادعای وجود «مهلت ۶۰ روزه» در تفاهم‌نامه میان ایران و آمریکا را رد کرد و گفت جمهوری اسلامی ایران هیچ‌گاه سیاست‌های خود را بر اساس فشار، اولتیماتوم یا ضرب‌الاجل زمانی تنظیم نمی‌کند و تصمیم‌گیری‌ها صرفاً بر مبنای منافع و امنیت ملی انجام می‌شود.

وی توضیح داد آنچه در متن تفاهم‌نامه آمده، تنها یک بازه ۶۰ روزه برای گفت‌و‌گو درباره دو محور «رفع تحریم‌ها» و «موضوع هسته‌ای» بوده که در صورت نیاز، امکان تمدید آن نیز پیش‌بینی شده بود.

سخنگوی وزارت امور خارجه افزود به دلیل نقض گسترده و آشکار یادداشت تفاهم ۲۸ خرداد از سوی ایالات متحده تنها چند هفته پس از امضای آن، اساساً هیچ گفت‌وگویی آغاز نشد و به همین دلیل، موضوع مهلت ۶۰ روزه نیز منتفی شد.

بقائی در با اشاره به شرایط جاری کشور تأکید کرد تمرکز اصلی بر اداره امور کشور است و نیرو‌های مسلح نیز با هوشیاری کامل، تمامی تحرکات را زیر نظر دارند.

مذاکرات ایران و عمان برای نهایی‌سازی نقشه تردد دریایی ادامه دارد

اسماعیل بقائی از تداوم مذاکرات فشرده ایران و عمان برای تدوین نقشه مسیر تردد دریایی خبر داد و گفت این روند به دلیل ملاحظات امنیتی، تعدد بازیگران منطقه‌ای و کارشکنی برخی جریان‌های مخرب، زمان‌بر شده است.

وی با اشاره به اینکه پیچیدگی این پرونده ماهیتی است، تأکید کرد ناامنی تحمیل‌شده بر تنگه هرمز، منطقه و حتی تجارت جهانی، نتیجه اقدام نظامی غیرقانونی آمریکا و رژیم صهیونیستی بوده است.

سخنگوی وزارت امور خارجه افزود برای نخستین بار سازوکاری در حال تدوین است که به‌طور هم‌زمان حقوق حاکمیتی دو دولت ساحلی را حفظ کرده و تردد ایمن کشتی‌های تجاری را تضمین کند.

بقائی همچنین با اشاره به سابقه عهدشکنی‌های آمریکا تصریح کرد رایزنی‌های ایران و عمان برای نهایی‌سازی بیانیه مشترک و ایجاد سازوکاری امن که منافع متقابل دو کشور را تأمین کند، با جدیت ادامه دارد.

انتقاد بقائی از همکاری برخی همسایگان با متجاوزان

اسماعیل بقائی با انتقاد از عملکرد برخی کشور‌های منطقه، ریشه طرح این مسائل را بی‌توجهی به اصل حسن همجواری و نادیده گرفتن واقعیت‌های تاریخی و جغرافیایی دانست.

وی گفت در اختیار قرار دادن خاک و امکانات یک کشور در ماه مبارک رمضان به ایالات متحده و رژیم صهیونیستی برای انجام تجاوز نظامی علیه یک کشور همسایه و مسلمان، با اصول حسن همجواری و احترام متقابل سازگار نیست.

سخنگوی وزارت امور خارجه همچنین تأکید کرد چنین اقداماتی که به گفته او نوعی «فرار رو به جلو» محسوب می‌شود، نمی‌تواند واقعیت‌های رخ‌داده از ۹ اسفند و همچنین تحولات تاریخی دهه‌های ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰ میلادی را تغییر دهد یا به فراموشی بسپارد.

مشکل روابط تهران و واشنگتن نبود میانجی نیست

اسماعیل بقائی گمانه‌زنی‌ها درباره ورود میانجی جدید به روند روابط ایران و آمریکا را رد کرد و گفت نقش‌آفرینی کشور‌هایی مانند پاکستان و قطر در تماس‌های مرتبط با این پرونده، به معنای شکل‌گیری یا پذیرش یک میانجی تازه نیست.

وی افزود اعلام آمادگی برخی کشور‌های اروپایی در گفت‌و‌گو‌های دوجانبه برای استفاده از «مساعی جمیله» امری طبیعی است، اما این موضوع نباید به‌عنوان ایجاد سازوکار جدیدی برای میانجی‌گری میان تهران و واشنگتن تلقی شود.

سخنگوی وزارت امور خارجه تأکید کرد چالش اصلی در روابط ایران و آمریکا، نبود میانجی نیست، بلکه به نوع نگاه، محاسبات نادرست و اصرار هیئت حاکمه آمریکا بر رویکرد‌هایی بازمی‌گردد که به گفته او بار‌ها شکست خورده‌اند.

بقائی تصریح کرد پافشاری واشنگتن بر تکرار مسیر‌های آزموده و ناکارآمد گذشته، نتیجه‌ای متفاوت از تجربه‌های پیشین برای آمریکا به همراه نخواهد داشت.

پیگیری خسارت‌های زیست‌محیطی ناشی از حضور نظامی آمریکا در دستور کار ایران

اسماعیل بقائی با اشاره به پیامد‌های زیست‌محیطی حضور نظامی آمریکا در منطقه تأکید کرد خسارت‌های واردشده به خلیج‌فارس و دریای عمان محدود به ماه‌ها یا سال‌های اخیر نیست، بلکه حاصل پنج دهه حضور نظامی آمریکا و متحدانش در منطقه است.

وی گفت استفاده از پیشرفته‌ترین جنگ‌افزارها، برگزاری مانور‌های نظامی و تحمیل جنگ‌های متعدد، به گفته وزارت امور خارجه، خسارت‌هایی در ابعاد تریلیون‌ها دلار به محیط زیست منطقه وارد کرده است.

سخنگوی وزارت امور خارجه افزود این آسیب‌ها در دو سال اخیر و در پی حملات آمریکا و رژیم صهیونیستی به تأسیسات مختلف در سواحل خلیج‌فارس و پیامد‌های ناشی از حضور نظامی آنان تشدید شده و جمهوری اسلامی ایران پیگیری این خسارت‌ها را در دستور کار خود قرار خواهد داد.

بقائی همچنین با تأکید بر فرامرزی بودن پیامد‌های زیست‌محیطی تصریح کرد آثار این خسارت‌ها تنها متوجه ایران نیست و تمامی کشور‌های حاشیه خلیج‌فارس، دریای عمان و حتی مناطق فراتر از آن را تحت تأثیر قرار می‌دهد.

واکنش متقابل ایران به اقدام فرانسه علیه کارکنان سفارت

اسماعیل بقائی از ممنوعیت بازگشت دو کارمند سفارت فرانسه به ایران خبر داد و این تصمیم را پاسخ دستگاه دیپلماسی به آنچه «تحرکات غیرقانونی» پاریس خواند، توصیف کرد.

وی گفت فارغ از شخصیت خصوصی افراد، آنچه برای جمهوری اسلامی ایران اهمیت دارد مواضعی است که به نام دولت فرانسه اعلام می‌شود و اقدام اخیر پاریس به هیچ وجه قابل قبول نبوده است. به گفته بقائی، انتظار می‌رفت مقامات فرانسوی واکنشی منطقی نشان داده و بابت این موضوع عذرخواهی کنند.

سخنگوی وزارت امور خارجه با اشاره به اظهارات وزیر خارجه فرانسه افزود این مقام فرانسوی صراحتاً اعلام کرده بود که این دو نفر، که از ابتدا از سوی فرانسه «کارمند سفارت» معرفی شده بودند، در حال کمک به جامعه مدنی ایران بوده‌اند.

بقائی تأکید کرد طرح چنین مفاهیمی در حقوق دیپلماتیک متعارف جایگاهی ندارد و اصرار بر حمایت از جامعه مدنی، به منزله اعتراف صریح به نقض کنوانسیون وین درباره روابط دیپلماتیک است.

وی گفت: وزارت امور خارجه تمامی اقدامات لازم را در این پرونده انجام داده است؛ از احضار سفیر فرانسه و ابلاغ اعتراض رسمی ایران گرفته تا اعلام رسمی ممنوعیت بازگشت این دو کارمند سفارت پس از خروجشان از کشور.

جنایات متجاوزان در میناب، لامرد و قشم فراموش نخواهد شد

اسماعیل بقائی با اشاره به حوادث ۴۰ روزه اخیر، ایستادگی ملت و مسئولان ایران در دفاع از تمامیت ارضی کشور، به‌ویژه در وقایع ۹ اسفند، را یکی از افتخارات بزرگ تاریخ ایران توصیف کرد.

وی در ادامه با اشاره به حملات انجام‌شده در میناب، لامرد و قشم، تأکید کرد جمهوری اسلامی ایران این جنایات را فراموش نخواهد کرد.

سخنگوی وزارت امور خارجه همچنین گفت متجاوزانی که مرتکب این اقدامات شده‌اند، به گفته او همواره با ترس و اضطراب ناشی از عملکرد خود روبه‌رو خواهند بود و در این زمینه به سخنان رهبر معظم انقلاب درباره سرنوشت عاملان این جنایات اشاره کرد.

بدعهدی آمریکا به روند میانجی‌گری پاکستان هم لطمه زد

اسماعیل بقائی با اشاره به تداوم رایزنی‌های تهران و اسلام‌آباد گفت رفت‌وآمد‌های دیپلماتیک میان دو کشور همسایه ادامه دارد و سفر اخیر وزیر کشور پاکستان به تهران نیز در همین چارچوب و به دعوت همتای ایرانی‌اش انجام شده است.

وی افزود در دیدار وزیران کشور ایران و پاکستان، علاوه بر موضوعات دوجانبه، تحولات منطقه نیز مورد بررسی قرار گرفت و اسلام‌آباد همچنان تلاش می‌کند از ظرفیت‌های خود برای ایفای نقش میانجی‌گرانه میان ایران و آمریکا استفاده کند.

سخنگوی وزارت امور خارجه تأکید کرد سفر اخیر وزیر کشور پاکستان حامل پیام ویژه‌ای نبوده، بلکه در ادامه نقش‌آفرینی این کشور در روند تفاهم‌های مرتبط با اسلام‌آباد صورت گرفته است.

بقائی با انتقاد از عملکرد واشنگتن گفت بدعهدی‌های مکرر آمریکا، همان‌گونه که پیش‌تر به روند میانجی‌گری عمان آسیب وارد کرد، این بار نیز به اعتبار سازوکار میانجی‌گری پاکستان لطمه زده است.

تأکید بقائی بر توسعه همکاری‌های اقتصادی تهران و کابل

اسماعیل بقائی با اشاره به روابط ایران و افغانستان، دو کشور را دارای پیوند‌های عمیق فرهنگی، تاریخی و دینی دانست و گفت مناسبات دو همسایه در حوزه‌های مختلف از سطح مناسبی برخوردار است.

وی تأکید کرد تهران و کابل باید در تعاملات دوجانبه، نگرانی‌ها و ملاحظات یکدیگر را مدنظر قرار دهند و از ظرفیت‌های موجود برای گسترش همکاری‌های اقتصادی و تجاری بهره ببرند.

سخنگوی وزارت امور خارجه افزود جمهوری اسلامی ایران صرف‌نظر از موضوع شناسایی رسمی، روابط خود با افغانستان را در بخش‌های مختلف ادامه خواهد داد و برای تقویت این مناسبات تلاش می‌کند.

بقائی همچنین با تفکیک موضوع شناسایی از همکاری‌های دوجانبه، تصریح کرد مسئله شناسایی یک موضوع حقوقی و سیاسی است که تصمیم‌گیری درباره آن نیازمند جمع‌بندی نهایی خواهد بود، اما این موضوع نباید مانعی در مسیر تداوم و توسعه همکاری‌های همه‌جانبه میان دو کشور باشد.

آمریکا با تغییر اهداف جنگ به‌دنبال توجیه شکست‌های خود است

اسماعیل بقائی با انتقاد از عملکرد آمریکا و رژیم صهیونیستی، تجاوز نظامی علیه ایران را جنگی مبتنی بر ادعا‌های خلاف واقع توصیف کرد و گفت متجاوزان پس از گرفتار شدن در پیامد‌های اقدامات خود، برای توجیه ناکامی‌هایشان ناچار به تغییر مداوم اهداف اعلامی جنگ شده‌اند.

وی افزود ناامنی‌های ایجادشده در منطقه و اختلال در وضعیت تنگه هرمز نیز نتیجه مستقیم همین تجاوزگری است.

سخنگوی وزارت امور خارجه تأکید کرد بهترین راه پیش روی آمریکا، پذیرش سوءمحاسبات خود و خروج هرچه سریع‌تر از این وضعیت پرهزینه است، هرچند به گفته او بعید به نظر می‌رسد تصمیم‌گیران آمریکایی چنین رویکردی را در پیش بگیرند.