نور‌ها فراتر از یک ابزار بصری در شهرها قلندر شریف خبر داد: کلنگ‌زنی و بهره‌برداری از ۴۷ پروژه عمرانی طی هفته آینده در مشهد اجرای پروژه از داده تا تصمیم در رصدخانه شهری مشهد شهردار مشهد مقدس از افزایش رضایتمندی زائران دهه آخر صفر از خدمات مدیریت شهری خبر داد «دکترین پیرامونی»، رویکردی پیشگیرانه در مدیریت اراضی حریم شهر هشدار هواشناسی خراسان رضوی | وزش باد شدید و خیزش گردوخاک تا اوایل هفته آینده (۶ شهریورماه ۱۴۰۴) تسریع پروژه آزادراه حرم تا حرم به صورت مشارکتی نایب‌رئیس شورای اسلامی شهر مشهد: برای نام‌گذاری دهه مقاومت در دی‌ماه، از روز شهادت سردار سلیمانی تا روز غزه، تلاش می‌کنیم شهردار مشهد مقدس: حمایت از جبهه مقاومت روزبه‌روز ویژه‌تر می‌شود | برگزاری نشست شهرداران و حامیان غزه در مشهد در دی‌ماه ۱۴۰۴ + فیلم اجرای پروژه‌های زودبازده در محله کارگران مشهد | مشکلات شهری رفع شده‌ای که از سوی شهروندان مطرح شده است + فیلم جابجایی بیش از ۲ میلیون نفر توسط مترو مشهد در چهار روز پایانی ماه صفر بازارها، هنوز هم گرم و جاندار بر گرداگرد حرم مطهر امام رضا (ع) حلقه زده‌اند | آن تکثر پر آب‌‎ورنگ شلوغ مقاومت «داراب‌میرزا جهانسوزی» در مقابل ارتش سرخ بلشویک | او ارتش یک‌نفره بود فراخوان مشارکت در سومین جشنواره ملی «خانواده ورزش» در مشهد گلایه شهروندان از متروکه شدن کتابخانه بهمن که روزگاری قلب فرهنگی محله الهیه مشهد بود میزبانی همه هتل‌های خراسان رضوی از زائران دهه آخر ماه صفر ۱۴۰۰ میلیارد تومان اوراق مشارکت برای ساخت تصفیه خانه در مشهد تعهد شورای‌ ششم برای کاهش فاصله‌های اجتماعی در مشهد و گسترش فرهنگ همیاری رئیس و نایب‌رئیس کمیسیون خدمات شهری شورای اسلامی شهر مشهد انتخاب شدند
سرخط خبرها

کلنل؛ یک سوژه فرهنگی

  • کد خبر: ۱۲۷۱۷۲
  • ۲۸ شهريور ۱۴۰۱ - ۱۲:۵۳
کلنل؛ یک سوژه فرهنگی
وحید حسینی ایرانی - داستان نویس

بیست‌وهشتم شهریور سال ۱۲۹۹ خورشیدی، اتفاقی مهم در تاریخ معاصر ایران و مشهد رخ داد. در این روز کلنل محمدتقی خان پسیان وارد شهر مشهد شد، شخصیتی که نسبت و رابطه جالب توجهی میان او و هنر و ادبیات وجود دارد.

پسیان فقط سی سال عمر کرد اما همین زندگانی کوتاه پر از حادثه بود. او که زاده آذربایجان بود، شخصیتی میهن‌دوست داشت.

جدش در پی جنگ‌های ایران عصر قاجار و روسیه و واگذاری بخش‌هایی از خاک ایران به حکومت تزاری، حاضر به پذیرفتن سلطه بیگانه نشده و از قفقاز به قلمرو حکومت ایران مهاجرت کرده بود. خود محمدتقی نیز نظامی‌ای شایسته و از مخالفان استعمار انگلیس بود.

حوالی جنگ جهانی اول و تجاوز بیگانگان به ایران، او پس از فعالیت‌هایی سیاسی از کشور خارج شد و به آلمان رفت. آنجا در نیروی هوایی و پیاده‌نظام ارتش آلمان به تحصیلات نظامی مشغول شد. در بازگشت به میهن، در ژاندارمری خدمت کرد و به زودی کلنل (سرهنگ) شد.

پسیان با نایل شدن به فرماندهی ژاندارمری خراسان به این خطه آمد که خود داستانی پرماجراست. او طی یک سالث خدماتی در خراسان به مردم عرضه کرد اما در پی اختلافات با قوام‌السلطنه و رضاخان سرانجام کشته شد.

زندگی کوتاه این افسر ایران‌دوست سوژه‌های جذابی در اختیار فیلم‌سازان و داستان‌نویسان می‌گذارد تا روایت‌هایی هنری و سرگرم‌کننده ارائه کنند. یکی از نکات جالب در این زمینه، دیدگاه‌های متضادی است که درباره کلنل وجود دارد.

در پژوهش‌های متعددی که درباره‌اش نوشته‌اند، اگرچه خیلی‌ها بر ایران‌دوستی او صحه می‌گذارند، برخی نیز او را تجزیه‌طلبی دانسته‌اند که قصد جداسازی خراسان از ایران را داشته است، قصد نداریم در این باره داوری کنیم و چنین اظهارنظرهایی را به متخصصان تاریخ معاصر ایران می‌سپاریم.

تنها برای طرح پرسش، بد نیست اشاره کنیم که آیا فردی که عاشق کشورش است و به آن خدمت کرده، نمی‌تواند مانند دیگر انسان‌ها خطا کند؟ در هر صورت، اقداماتی چون اصلاحات مالی و کارهای عمرانی و تلاش برای برقراری امنیت در خراسان از نکات مثبت کارنامه اوست.

در سوگش شاعرانی چون عارف قزوینی سروده‌ها آفریدند و نویسندگانی چون محمود دولت‌آبادی در داستان‌هایشان به او پرداختند. فیلم سینمایی کلنل به کارگردانی نورالدین یادآور نیک‌روش نیز درباره آن ساخته شده و این توجه هنری علاوه بر کتاب‌ها و مقالات پژوهشی فراوانی است که با محوریت او و اقداماتش انتشار یافته است.

همچنین جالب است بدانیم که وقتی پسیان در برلین بود، در مجله ایرانی‌ای به نام کاوه مقاله می‌نوشت و دو کتاب سرگذشت یک جوان وطن‌دوست و جنگ مقدس از بغداد تا ایران را درباره تجربه‌های خود به نگارش درآورد.

گزارش خطا
ارسال نظرات
دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تائید توسط شهرآرانیوز در سایت منتشر خواهد شد.
نظراتی که حاوی توهین و افترا باشد منتشر نخواهد شد.
پربازدید
آخرین اخبار پربازدیدها چند رسانه ای عکس
{*Start Google Analytics Code*} <-- End Google Analytics Code -->