به گزارش شهرآرانیوز؛ مشهد روی گسلهای فعال قرار گرفته و بیمارستانهای این شهر که قرار است در روز حادثه، پناه و محل درمان آسیب دیدگان باشند، بخشی از آنها به دلیل قدمت و فرسودگی، خود دربرابر زلزله آسیب پذیرند؛ مسئلهای که بارها در روزنامه شهرآرا آن را مطرح کردهایم و مدتی پیش نیز در گزارشی با تیتر «وضعیت اورژانسی بیمارستانها» به سراغ علوم پزشکی مشهد رفتیم و توضیحات علی رحیمی، مدیر فنی و نظارت بر طرحهای عمرانی دانشگاه علوم پزشکی مشهد نشان داد که «برخی بیمارستانها مقاومسازی شدهاند یا درحال مقاومسازی هستند، اما تعدادی دیگر امکان مقاومسازی ندارند و باید جایگزین شوند که فعلا اولویت در این حوزه با بیمارستان شریعتی و سپس قائم (عج) است.»
طبق گفته او، تخصیص اعتبار برای مقاومسازی بیمارستانها در سال گذشته، ۸۰ میلیارد تومان بوده است، اما در حوزه جایگزینی که به رقم۱.۵ هزار میلیارد تومانی نیازمندیم، فقط «۵۰۰ میلیارد تومان» تخصیص پیدا کرده است بنابراین تامین این اعتبار کلان از توان منابع محلی فراتر است.
حالا در ادامه این مطالبه، از سطح مشهد فراتر رفتهایم و از وزارت بهداشت و مجلس شورای اسلامی که در تأمین منابع و تعیین اولویتهای بودجهای نقش دارند، پیگیر شدهایم تا برایمان روشن شود که آیا امکان افزایش بودجه برای جایگزینی بیمارستانهای شهرمان وجود دارد؟
مدیرکل منابع فیزیکی و امور عمرانی وزارت بهداشت با اعلام اینکه در سال گذشته، ۷۶میلیارد تومان برای بهسازی، بازسازی و مقاوم سازی بیمارستانهای دانشگاه علوم پزشکی مشهد اختصاص یافت، میگوید: امسال نیز ۵/۵۵ میلیارد تومان برای بهسازی، بازسازی و مقاوم سازی بیمارستانهای دانشگاه علوم پزشکی مشهد تخصیص پیدا کرده است.
محسن سلیمی با اشاره به اینکه ۴۰میلیارد تومان نیز برای بهسازی شرایط برق و دیزل ژنراتورهای بیمارستانها و مراکز درمانی مشهد اختصاص یافته است، اظهار میکند: در سال گذشته ۶۱۰میلیارد تومان برای تکمیل و تجهیز بیمارستانهای دانشگاه علوم پزشکی مشهد اختصاص یافت. در سال جاری نیز تاکنون، ۲۱۵میلیاردتومان اعتبار به منظور تکمیل و تجهیز بیمارستانها دراختیار دانشگاه علوم پزشکی مشهد قرار گرفته است.
مدیرکل منابع فیزیکی و امور عمرانی وزارت بهداشت درباره مجموع مبلغ تخصیص یافته در سال گذشته، بیان میکند: سال گذشته درمجموع ۷۲۶ میلیارد تومان برای تکمیل، تجهیز و مقاوم سازی بیمارستانهای مشهد به دانشگاه علوم پزشکی مشهد اعتبار داده شده است.
سلیمی در پاسخ به این پرسش که آیا وزارت بهداشت امکان افزایش اعتبار و درصد تخصیص را دارد، میگوید: باتوجه به برآورد انجام شده، برای بهسازی، بازسازی و مقاوم سازی بیمارستانهای درحال خدمات دهی، اعتباری حدود ۲۵۰ هزار میلیارد تومان موردنیاز است، این درحالی است که در قانون بودجه سال جاری، ۵ هزارمیلیارد تومان اعتبار برای ایمن سازی و مقاوم سازی بیمارستانها مصوب شده که تاکنون، ۱۶۶۸ میلیارد تومان آن به دانشگاههای علوم پزشکی کشور تخصیص یافته است، بنابراین محدودیت اعتبارات و اختلاف شدید اعتبار موردنیاز و اعتبار مصوب، امکان افزایش اعتبارات برای دانشگاه علوم پزشکی مشهد را با محدودیت، مواجه میکند.
طبق گفته او، دانشگاه علوم پزشکی مشهد برای ارائه گزارش از وضعیت و اقدامات موردنیاز در راستای ایمن سازی بیمارستانها در سال جاری اقدام کرده است. براساس آخرین گزارش دانشگاه، پانزده بیمارستان دولتی در مشهد با زیربنای بالغ بر ۱.۳۰۰ هزار مترمربع و با ۴.۷۱۰ تخت در حال خدمات دهی هستند که برخی از آنها به لحاظ سازهای، فرسوده و نیازمند مداخلات اجراییاند.
همچنین برخی از این بیمارستانها در حوزههای تأسیسات الکتریکی، مکانیکی و حریق آسیب دیدهاند. مدیرکل منابع فیزیکی و امور عمرانی وزارت بهداشت بیان میکند: این درحالی است که کل اعتبارت مصوب در سال جاری برای وزارت بهداشت در این زمینه، ۵ هزار میلیارد تومان بوده که تنها بخشی از این میزان، تخصیص یافته است و بدیهی است که امکان انجام اقدامات بدون تأ مین اعتبارات فراهم نخواهد بود.
سلیمی همچنین به تکلیف قانونی وزارت راه وشهرسازی درباره شناسایی ساختمانهای ناایمن و ایمن سازی مراکز درمانی با همکاری وزارت بهداشت اشاره میکند و ادامه میدهد: با این حال، دانشگاههای علوم پزشکی ازجمله دانشگاه مشهد اقدامات اجرایی در زمینه بهبود وضعیت بیمارستانها را همواره در طول این سالها انجام دادهاند، اما موضوع تأمین اعتبارات در حوزه ایمنی، از مهمترین چالشها در کشور است که نیازمند استفاده از ظرفیت نهادهای تأثیرگذار کشوری ازجمله سازمان برنامه وبودجه کشور، وزارت راه وشهرسازی، سازمان مدیریت بحران و مجلس شورای اسلامی است. همچنین این امر نیازمند همکاری مسئولان شهری و خلق منابع جدید در حوزه استان برای بهبود وضعیت ایمنی بیمارستانها خواهد بود.
او با بیان اینکه امسال دستورالعملهای ایمن سازی مراکز درمانی و ارتقای تاب آوری ابلاغ شده است، بیان میکند: دانشگاهها برای بهبود وضعیت فضای فیزیکی اقداماتی را انجام دادهاند، اما مشکلات در حوزه سازه، سیستمهای تأسیساتی، اعلام و اطفای حریق و... به دلیل فرسودگی بیمارستانها بسیار زیاد و طبیعی است که انجام تمام اصلاحات بدون وجود منابع اعتباری و همکاری تمام ارگانها مقدور نخواهد بود.
توضیحات وزارت بهداشت نشان میدهد که امکان افزایش بودجه یا درصد تخصیص آن فعلا وجود ندارد، بنابراین استفاده از ظرفیت نهادهای تأثیرگذار کشور ازجمله مجلس شورای اسلامی در این زمینه بسیار بااهمیت است، حال آنکه پیگیری شهرآرا از نماینده مردم مشهدوکلات در مجلس، نشان میدهد که وی حتی از این موضوع مطلع نیست.
حجت الاسلام والمسلمین حسنعلی اخلاقی امیری در پاسخ به این پرسش که آیا از ضرورت جایگزینی بیمارستانهای مشهد، اعتباری که در این زمینه موردنیاز است و اعتباری که تخصیص پیدا میکند، مطلع است، میگوید: رئیس دانشگاه علوم پزشکی مشهد تاکنون رقمی را برای مقاوم سازی به ما اعلام نکرده است، اما اگر اعلام شود، در بودجههای سال آینده، اعلام نیاز و تلاشمان را میکنیم تا در ردیفهای ملی دیده شود.
اما اخلاقی معتقد است حل مشکلات شهر و استان، بیشتر از اینکه به تخصیص و بودجه گره بخورد، به اراده مسئولان برمی گردد؛ علوم پزشکی مشهد بودجه دارد که بخشی از شهرک سلامت را خوابگاه بسازد یا برای مهمانهای استانهای دیگر مرکز رفاهی ایجاد کند، اما وقتی میخواهد زیرساختهای بیمارستان را آماده کند یا مقاوم سازی آنها را انجام دهد، میگوید بودجه ندارد. این موضوع درست است و من هم قبول دارم، اما اولویت سنجی همین است دیگر. اگر خدای نکرده اتفاق حتی کوچکی در شهر رخ بدهد، اولین جایی که مردم به آن نیاز دارند، بیمارستان است.
او با بیان اینکه تاکنون علوم پزشکی مشهد به نمایندگان شهر در مجلس اعلام نیاز نکرده است، بیان میکند: با این حال ما باید کمک کنیم و از نظر ملی نیز وظیفه داریم مطالبات شهرمان در حوزه بودجهای را در تهران دنبال کنیم. اما بازهم اولویت با مدیریت منابع موجود در زمینه اولویتهای شهر و استان است. اگر مقاوم سازی بیمارستانها را به عنوان اولویت بپذیریم، منابع آن را نیز علوم پزشکی دراختیار دارد. مصداق آن هم این است که سال گذشته میخواستند مرکز رفاهی ایجاد کنند و ما از آن جلوگیری کردیم و گفتیم اولویت فعلا علوم پزشکی نیست و اگر میتواند، به جای آن خوابگاه بسازد که قرار شد همین اتفاق هم بیفتد، بنابراین تعیین اولویت مهم است.
نماینده مردم مشهد در مجلس شورای اسلامی با اشاره به یکی دیگر از مشکلات شهر در حوزه بهداشت و درمان، ادامه میدهد: خیابانهای پرستار و محتشمی را ببینید؛ آدم شرمنده میشود؛ چون این همه زمین درقالب شهرک سلامت به علوم پزشکی داده شده است، چرا مطبها به آنجا منتقل نمیشوند؟ بنابراین این مسائل را نباید به بودجه برگردانند. اکنون برای انتقال مطب ها، سرمایه گذار حاضر است ورود کند و اگر پزشکان نیز بخشی از هزینه را بپردازند، به شهرک منتقل میشوند.
با این تفاصیل، مشخص است که دانشگاه علوم پزشکی مشهد احتمالا به هر دلیلی، نخواسته است از ظرفیت نمایندگان مجلس شورای اسلامی برای پیشبرد سریعتر کار جایگزینی بیمارستانها استفاده کند، درحالی که نماینده مجلس میگوید امکان تلاش و رایزنی در این زمینه را داریم.
در این بین به سراغ استانداری خراسان رضوی نیز رفتیم تا بدانیم آیا به عنوان یکی از معضلات شهر برای مقاوم سازی یا جایگزینی بیمارستانهای مشهد به ماجرای رایزنی برای دریافت بودجه بیشتر ورود میکند یا خیر، اما پیگیریهای ما نتیجهای درپی نداشت و روابط عمومی استانداری اعلام کرد: «موضوع مقاوم سازی به علوم پزشکی برمی گردد و استانداری ورود نمیکند.» نتیجه اینکه موضوع جایگزینی بیمارستانهای مشهد فعلا میان محدودیت منابع وزارت بهداشت و ظرفیتی که هنوز ازسوی مشهد برای پیگیری آن در مجلس به کار گرفته نشده، معطل مانده است.