موسوی|همزمان با فرارسیدن اربعین سالار شهیدان، حضرت اباعبدا...الحسین(ع)، بارگاه ملکوتی امامرضا(ع) غرق در عزا و ماتمی دیرینه است. صحنوسرای حرم مطهر که این روزها با نصب کتیبهها و پارچههای مشکیرنگ، سیاهپوش شده، میزبان خیل عظیم زائران و مجاورانی است که برای عرض تسلیت و تجدیدبیعت با آرمانهای عاشورا، خود را به این حریم امن رساندهاند و تا پایان ماه صفر و شهادت امامرضا(ع) این عزاداری را ادامه خواهند داد.
عزاداری با آدابی به وسعت ایران
هر سو از صحن و رواقها را که نگاه کنید، زائری دلخسته با چشمانی پراشک، با زبان و لهجه خودش مشغول راز و نیاز است. در این روزها بهسختی میشود با زائری همکلام شد. زیرا هر کس در این ایام خود را به حرم مطهر رسانده است، لحظهها را غنیمت میشمرد برای ارتباطی عمیق با امامی که بهواسطه او خداوند درهای رحمتش را به روی بندگان میگشاید.
اما آنچه اربعین امسال را نسبت به سالهای گذشته متمایز کرده، پیوند عمیق آن با فضای سوگواری شهادت رهبر امت است که هنوز از تدفین پیکر مطهرشان دیرزمانی نمیگذرد و داغ دل مردم تازه است. این تقارن، عزاداری امسال را به تبلوری از وفاداری تبدیل کرده که در امتداد قیام عاشورا ترسیم شده است.
نازگل برآهویی، یکی از زائرانی که ساعتها در گوشه رواق نجمهخاتون نشسته است و حرفهای دلش با امامش تمامی ندارد، میگوید: هر سال اربعین که میشود، خودم را به مشهد میرسانم و تا شهادت امامرضا(ع) میمانم.
او که از راه دور میآید و مهمان خانه خواهرش است، ادامه میدهد: شیعیان زابل به امامرضا(ع) اعتقاد قوی دارند و هر وقت گیر و گرفتاری در زندگیشان باشد، اولین جایی که راه آن را در پیش میگیرند، مشهد است. من هم با اینکه در خانه خواهرم اقامت دارم، بیشتر ساعتها را در حرم هستم. گاهی کنار ضریح میروم و زیارت میکنم و دوباره برمیگردم به رواق تا روضه منوره برای حضور زائران دیگر خلوت باشد.
مهمان عزیز در جوار امام مهربانی
برنامههای عزاداری، حضور مداحان و سخنرانیهایی در راستای تبیین وضعیت کنونی، عزاداران را ساعات بیشتری در حرم نگه میدارد. وجه دیگر حضور مردم در این روز همراهی با هیئتهایی است که هر کدام با آداب و رسوم مخصوص خود وارد این حریم مقدس میشوند. دستههای سینهزنی با علمهایی که قدمتی بیشتر از علمکشها دارند، هر بینندهای را به سوی خود میکشاند. هر شهری، هر قوم و طایفهای، آداب زیارت و عزاداری متفاوتی دارد. فاطمه و زینب و زهرا اکبری، سه خواهری که بهتازگی از سفر کربلا برگشتهاند و روز اربعین خود را به عزاداری حرم امامرضا(ع) رساندهاند، محو رجزخوانی مداحان هیئتی از اردبیل شدهاند که فریاد انزجار از دشمنان آمریکایی و اسرائیلی را سرمیدهند. زینب که هشتسال بیشتر ندارد، میگوید: میخواهم این شعارها را حفظ کنم تا در تجمعات شبانه بخوانیم.
همراهی مردم با این هیئت، نشان از فضای احساسی و حماسی حاکم بر جمعیت دارد که ترکیبی از اندوه عمیق و خواست مقابله با دشمن را به تصویر میکشد .
در گوشهای از صحن آزادی پیرمردی روی صندلی چرخدار نشسته است و رو به روضه منوره اشک میریزد و زیر لب چیزهایی میگوید و سر تکان میدهد. وقتی به او نزدیک میشوم، صدای راز و نیازش با امامرضا(ع) را میشنوم که میگوید: آقاجان، از امسال مهمان عزیزی داری که از وجودش خجالت میکشم داخل بیایم. چطور من زنده باشم و رهبرم در کنار تو آرمیده باشد؟!