ضرورت تقویت محلات

خوشبختانه در سال‌های گذشته عمده‌ترین اهداف شهرداری در راستای بهبود کیفیت زندگی مردم بوده است و شهرداری در مسیر سخن رهبر حکیم و فرزانه انقلاب اسلامی «دولت، ملت، همدلی و هم‌زبانی» گام‌های مؤثری برداشته است و نگاه برابر و عدالت‌محوری که به تمام محله‌ها و بخش‌های شهری داشته است و با تشکیل شورای اجتماعی محله حلقه اتصالی بین محله و بخش‌های شهری برقرار کرده، درخور توجه است. تقویت محله می‌تواند به ساکنان آن در دسترسی آسان‌تر به خدمات شهری، توزیع عادلانه امکانات و فرصت‌ها، جلب مشارکت مردم در تعیین اولویت‌ها و نیازسنجی‌های محلی و ارتقای جایگاه فرهنگی و اجتماعی محله کمک شایان توجهی کند. به همین منظور نیز محله‌محوری در تقویت فرهنگ محله‌ای می‌تواند مسائل اجتماعی را مسالمت‌آمیز و مبتنی بر نگاه اجتماعی حل‌وفصل کند و حتی عامل مهمی در پیشگیری از ناهنجاری‌های اجتماعی باشد. زمانی که نیاز‌های اجتماعی اهالی محله برآورده شود، افزایش رضایتمندی آن‌ها از محل سکونتشان نیز ارتقا می‌یابد. این مهم می‌تواند زمینه را برای هم‌بستگی اجتماعی فراهم و با افزایش رضایتمندی از محل سکونت، تعلق اجتماعی نسبت به محله را تقویت کند، زیرا در سال‌های گذشته با توجه به تغییر سبک زندگی به‌ویژه در کلان‌شهر‌ها شاید احساس دل‌بستگی به گذشته در محله‌های شهری مشاهده نشود، اما واقعیتی وجود دارد مبنی بر اینکه هیچ‌کس بهتر از شهروندان هر محله مسائل و مشکلات آن محله را درک نکرده است و نمی‌تواند به طرح‌های توسعه شهری سمت‌وسو بدهد. محله‌محوری با تقویت تشکل‌های محله‌ای، در پی احیای نگاه سنتی به محله در کنار پذیرش تحولات نوین توسعه شهری است. سرا‌های محله مشارکت اهالی را در حوزه‌های اجتماعی، آموزشی، توانمندسازی، سلامت و محیط‌زیست، مدیریت بحران و... امکان‌پذیر می‌کند و تشکل‌های محله با تکیه بر خرده‌فرهنگ‌ها و سنت‌های رایج در هر محله میان شهروندان به تقویت هویت محله‌ای کمک می‌کنند. در محله‌های سنتی گذشته، اهالی محله در مدیریت، آبادانی، پاک‌سازی، ایجاد امنیت و نگهبانی از محله مشارکت داشتند و در مدیریت شهری جدید رویکرد محله‌محوری با هدف جلب مشارکت بیشتر شهروندان انتخاب شده است. هریک از ما به‌عنوان یک شهروند در جامعه و محله خود حق داریم از امنیت، بهداشت، آموزش، فراغت و تفریح، محیط‌زیست سالم و امکانات شهری، حمل‌ونقل و معابر، مبلمان شهری و... متناسب برخوردار باشیم و در مقابل نیز نسبت به محل زندگی خود مسئولیت‌هایی به عهده داریم که از آن می‌توان به شناسایی مسائل و مشکلات محله، فرصت‌های محله، امکانات و محدودیت‌های محله خود و بهره‌گیری از فرصت‌های اجتماعی محله به منظور بهبود زندگی اجتماعی در محله اشاره کرد. یکی از مشکلاتی که نهاد‌های مختلف گام‌های مؤثری برای رفع آن در محلات برداشته‌اند، توانمندسازی زنان سرپرست خانواده است. بیشترین مشکلاتی که زنان سرپرست خانوار دارند، مشکلات اقتصادی، آماده‌نبودن برای امور اقتصادی خانوادگی، نداشتن مهارت‌های لازم برای خودکفایی اقتصادی، نگرانی نسبت به آینده فرزندان و اولویت‌ندادن به سلامت جسمانی و روانی خود است. اگر ما بتوانیم در طرح محله، امکانات شهرداری، کمیته امداد امام‌خمینی، بهزیستی، بسیج مساجد و خیران را دورهم جمع کنیم و مکانی برای اشتغال و توانمندسازی این قشر از جامعه بسازیم، می‌توانیم گام مؤثری در پیشرفت جامعه برداریم. رهبر فرزانه انقلاب اسلامی خاطرنشان می‌کنند: در نگاه اسلام، خانواده پایه بسیار مهم و سلول اصلی جامعه است، به‌گونه‌ای که بدون بهره‌مندی از خانواده‌های سالم و سرزنده و بانشاط، امکان پیشرفت جامعه به‌ویژه پیشرفت فرهنگی وجود ندارد.