امام کاظم (ع)، پرچمدار تبیین مهدویت

پس از واقعه عاشورا و جنایاتی که در کربلا در حق ولی معصوم شیعه روا داشته شد، خلافت جائر و ظالم اموی مسلک متفاوتی نسبت به قبل درپیش گرفت؛ خشونت لجام گسیخته، سرکوب بی پیرایه و اختناقی که بی وقفه در حق شیعیان روا داشته شد. انعکاس این تغییر الگوی حکمرانی هم در سیره اجتماعی و سیاسی اهل بیت (ع) نمایان است؛ جایی که امام سجاد (ع) ۳۴ سال زعامت شیعه را برعهده داشت و همان فاجعه کربلا را به سلاحی برای براندازی طاغوت اموی و مروانی تبدیل کرد. این مطلع، چشم انداز کاملی است برای بازخوانی سیره هفتمین اختر تابناک آسمان امامت و ولایت، به مناسبت فرارسیدن سالروز شهادت او.

موسی ابن جعفر (ع) ۳۵ سال یعنی از سال ۱۴۸ تا ۱۸۳ هجری قمری، همزمان با چهار خلیفه ظالم عباسی یعنی منصور، هادی، مهدی و هارون، مسئولیت امامت شیعه را برعهده داشت. اهمیت مضاعف سیره باب الحوائج (ع) نیز به تغییر سیره سیاسی اهل بیت (ع) از شاگردپروری باقرالعلوم و امام صادق (ع) به جامعه سازی علی ابن موسی (ع) است؛ تا جایی که خلفای عباسی بیشترین خطر را همیشه از جانب موسی ابن جعفر (ع) احساس می‌کردند و بر همین اساس، در روایات مختلف از سه تا هفت نوبت دستگیر و زندانی شد.

سخن درباب عظمت شخصیت و اهمیت مجاهدت‌های امام کاظم (ع) فراوان است؛ به عبارت دقیق تر، همه ما با دعای شریف جوشن کبیر که آموزه موسی ابن جعفر (ع) و مونس امت در ماه مبارک رمضان است، آشنا هستیم. با این حال، در این مجال که مجاوران صدیق علی ابن موسی الرضا (ع) یعنی مردم شریف مشهد مخاطب کلام هستند، بهتر است به جنبه ناگفته‌ای از سیره موسی ابن جعفر پرداخته شود.

اگرچه بحث «مهدویت» و باور به ظهور در کلام و سیره همه معصومین نمایان است، اما میتوان امام کاظم (ع) را یکی از شاخص‌ترین نظریه پردازان مهدویت دانست؛ تا جایی که حضرت در یکی از جلسات تفسیر قرآن کریم خود در آیه ۵۰ سوره مبارکه روم می‌فرماید: باران همان ابزار «یحیی الارض بعد موتها» است، اما در وصف دقیق از این احیاگری، خدای عالم در آخرالزمان مردمانی را برمی انگیزد تا اصول عدالت را زنده کنند. پس از این است که زمین پس از ممات به تبع فراگیری ظلم و ستم، در پرتوی عدل الهی زنده می‌شود.

روایت باور به ظهور و شئون انتظار در سیره امام کاظم (ع) به طور مستمر ادامه دارد تا جایی که در بارزترین فراز آن، در روایت آمده که ایشان در پاسخ یونس ابن عبدالرحمان در وصف آخرالزمان و ظهور منجی بشریت فرمودند: قائمی که زمین را از دشمنان خدا پاک می‌کند، پنجمین امام از نسل من است. حجت ابن الحسن (عج) پس از غیبتی طولانی قیام می‌کند و خوشا به حال شیعیانی که در آن دوران به ما تمسک بجویند و استوار به ولایت ما از دشمنان دین بیزاری بجویند. به خدا سوگند که آن‌ها در قیامت، همنشین ما خواهند بود.