حاشیه برای فیلم بهمن قبادی با تهیه‌کنندگی اسکورسیزی | انتقاد از هوش مصنوعی

به گزارش شهرآرانیوز، فیلم «درخت‌ها تماشا می‌کنند» به کارگردانی بهمن قبادی و با تهیه‌کنندگی اجرایی مارتین اسکورسیزی، در بخش «سنترپیس» جشنواره بین‌المللی فیلم تورنتو به نمایش درآمد و استفاده گسترده از هوش مصنوعی در بخش‌هایی از آن، واکنش منتقدان را به دنبال داشت.

این فیلم یک اثر ترسناک روان‌شناختی است که داستان آن در ترکیه می‌گذرد و اوا گرین در آن نقش «دریا» را بازی می‌کند؛ زنی که همراه دختر ناشنوایش به ماردین بازمی‌گردد و در آنجا با یک صندلی منبت‌کاری‌شده و پرنقش‌ونگار مواجه می‌شود که او را تهدید می‌کند.

سیدهانت آدلاکها، منتقد ورایتی، در نقد خود استفاده از هوش مصنوعی در فیلم را به‌شدت مورد انتقاد قرار داده و نوشته است که مسئله فقط به نماهای معرفی مکان‌ها یا تصاویر گذار محدود نمی‌شود. به گفته او، بخش‌هایی از اسطوره‌شناسی مرتبط با گذشته شخصیت‌ها به‌طور کامل با هوش مصنوعی ساخته شده و ظاهر و بافت این تصاویر نیز از نظر او نامطلوب است.

این منتقد در ادامه نقد خود استدلال کرده که هرچه فیلم پیش می‌رود، نماها به‌سختی با یکدیگر هماهنگ می‌شوند و در نهایت اثر بیش از آنکه یک فیلم ساخته‌شده با زبان سینما باشد، به محصول دستورهای متنی تبدیل شده است.

آدلاکها همچنین این پرسش را مطرح کرده که آیا زمان آن نرسیده جشنواره‌های بزرگ نمایش فیلم‌هایی را که از این فناوری استفاده می‌کنند، به‌طور کامل ممنوع کنند. او همچنین بر ضرورت آگاهی مخاطبان از میزان استفاده یک فیلم از هوش مصنوعی پیش از خرید بلیت تأکید کرده است.

در این میان، حضور مارتین اسکورسیزی به عنوان تهیه‌کننده اجرایی «درخت‌ها تماشا می‌کنند» نیز مورد توجه این منتقد قرار گرفته است؛ چراکه نام اسکورسیزی می‌تواند اعتبار و توجه بیشتری برای یک پروژه سینمایی به همراه داشته باشد.

این اتفاق در حالی رخ داده که اسکورسیزی در ماه ژوئن نیز به دلیل ارتباطش با یک شرکت فعال در حوزه هوش مصنوعی با واکنش‌هایی روبه‌رو شده بود. «بلک فارست لبز»، شرکت نوپای آلمانی فعال در حوزه هوش مصنوعی، در یک ویدیوی تبلیغاتی اسکورسیزی را در حال استفاده از مدل «فلاکس» این شرکت برای ساخت طرح‌های اولیه تصویری یک فیلم نشان داده بود.

یک هفته پس از انتشار آن ویدیو، انجمن کارگردانان هنری در بیانیه‌ای از اسکورسیزی انتقاد کرد. پس از آن، تیم اسکورسیزی با دینا لیپتون، رئیس این انجمن، تماس گرفت، اما گزارش‌ها حاکی از آن بود که این گفت‌وگو به نتیجه مشخصی نرسیده است.

دفاع مطرح‌شده از اسکورسیزی در آن زمان این بود که استفاده او از هوش مصنوعی مربوط به مرحله پیش‌تولید و طراحی اولیه بوده و او نیز اعلام کرده بود که حدود ۷۰ سال است برای فیلم‌هایش استوری‌برد طراحی می‌کند. اسکورسیزی در بیانیه‌ای که در وب‌سایت «بلک فارست لبز» منتشر شد، از علاقه خود به نقطه تلاقی فناوری و داستان‌گویی و امکان گسترش مرزهای خلاقیت سخن گفته بود و سینما را رسانه‌ای جوان دانسته بود که همچنان باید با ذهنی باز درباره آن فکر کرد.

در ادامه حتما بخوانید ترامپ در جشنواره فیلم تورنتو سوژه تمسخر شد | ماجرای دریاچه آمریکا چه بود؟

اکنون اما حضور نام اسکورسیزی در «درخت‌ها تماشا می‌کنند» در شرایطی مورد توجه قرار گرفته که استفاده از هوش مصنوعی در این فیلم به یکی از محورهای اصلی نقدها تبدیل شده است.

در جشنواره تورنتو ۲۰۲۶، فیلم «آخرین عکس» ساخته زک اسنایدر نیز با واکنش‌های بسیار منفی برخی منتقدان مواجه شده و در جدول نقدهای جشنواره در پایین‌ترین جایگاه قرار گرفته است. «درخت‌ها تماشا می‌کنند» نیز بر اساس ارزیابی مطرح‌شده در گزارش، در جایگاه دوم این جدول قرار گرفته است.