طعم دلچسب تابستان

معصومه متین‌نژاد- برای خرید قدری تنقلات سالم وارد آجیل‌فروشی می‌شوم. قیمت‌ها همچنان سرسام‌آور است و حق انتخاب محدود. ارزان‌قیمت‌ترین چیزی که بتوان دست روی آن گذاشت، قدری برگه زردآلو و آلبالو خشکه است که ‌کیفیت چندانی هم ندارند. دوسه قلم کالای مناسب دیگر هم دارند که با ذائقه پسرم جور درنمی‌آید. دودوتا چهارتایی می‌کنم و بی‌خیال خرید می‌شوم. درست است که نمی‌توان برای خرید برخی تنقلات مانند گردو، پسته، بادام یا فندق جایگزینی پیدا کرد و هرازگاهی مجبور به ناپرهیزی می‌شوی، ولی قیمت برخی از این تنقلات مثل قیسی، توت خشکه، آلوچه، کشمش و سایر میوه‌های خشک هم که این روزها تازه آن‌ها به‌وفور در بازار پیدا می‌شود، هیچ توجیه اقتصادی برای خرید ندارد.
این مشکلی است که بیشتر خانواده‌های عیال‌وار هم با آن روبه‌رویند. منظورم تهیه تنقلات برای بچه‌هاست -به‌ویژه در فصل مدارس که نمی‌توان هیچ جوره بی‌خیالش شد- که هم سالم و مقوی باشند و هم صرفه اقتصادی داشته باشند. موضوعی که گرهگشایی از آن بیش از هرچیز به تدبیر خانه‌داری یک کدبانو برمی‌گردد. همان شیوه‌ای که مادرها و مادربزرگ‌های ماهم برای خوراکی‌های فصل زمستانشان درپیش می‌گرفتند. خشک‌کردن، کنسرو کردن یا فرآوری میوه‌ها و تبدیل آن‌ها به لواشک و ترشک و امثال آن‌ها. این فکر ناب همان چیزی است که امروز می‌خواهم آن را با شما به اشتراک بگذارم. فکری که شاید بتوان جدا از رفع نیاز خانوادگی خودمان، به چشم یک حرفه خانگی و درآمدزا هم به آن نگاه کرد.

خرید میوه‌های خوب و ارزان‌قیمت

خوبی درست کردن چیپس میوه‌ یا میوه خشک این است که نیازی نیست شما پول زیادی برای تهیه میوه بدهید. برای این‌کار فقط باید کمی وقت بگذارید و به چند میوه‌فروشی سری بزنید و از فروشنده بخواهید که میوه‌های بی‌کیفیت و رسیده‌اش را که معمولا طرف‌داری هم ندارند به شما بفروشد. این میوه‌ها قیمت زیادی ندارند و شما می‌توانید به جز درست کردن چیپس میوه، از بخشی از آن‌ها که قابلیت استفاده برای این‌کار را ندارند برای تهیه فرآورده‌های دیگری مانند لواشک، ترشک یا سرکه استفاده کنید. اگر هم باغ‌دار آشنایی می‌شناسید که چه بهتر. به‌ویژه وقتی که قرار است به این‌کار به‌چشم یک حرفه هم نگاه کنید حتما لازم است که میوه‌های مورد نیازتان را از یک باغ‌دار تهیه کنید، نه یک فروشنده. درغیر این صورت هم باید مستقیم به سراغ میدان‌بارهای شهرمان بروید..

ابزارکار لازم برای تهیه میوه خشک

اینکه از چه روشی می‌خواهید برای خشک کردن میوه‌هایتان استفاده کنید در ابزار کاری که برای این منظور نیاز دارید تأثیر مستقیم خواهد داشت. هرچند ما -به‌ویژه اگر قصد دارید که فقط برای مایحتاج خودتان چیپس میوه درست کنید- توصیه می‌کنیم که از روش آفتابی برای این منظور استفاده کنید. با این حال، شما به‌طور معمول به تعدادی سینی توری استیل ضدزنگ، پلاستیکی یا فایبرگلاس با روکش تفلون، چند متر پارچه تور و کاغذ مومی، قدری شکر و آبلیمو و درصورت خشک کردن به روشی غیرآفتابی، به فر یا دستگاه خشک‌کن میوه نیاز دارید..

روش‌های مختلف خشک کردن

قبل از خشک کردن میوه‌ها لازم است که آن‌ها را پوست بگیرید. برای این‌کار تکه‌های میوه را 30ثانیه در آب‌جوش بریزید و سپس به یک ظرف آب یخ منتقل کنید تا پوستشان به‌راحتی جدا شود. بعد هم برای حفظ ظاهر زیبای میوه‌ها و به حداقل رسیدن تغییر رنگشان، آن‌ها را 10دقیقه درون ترکیب آبلیمو و آب قرار دهید. سپس در آبکش بریزید و با یک دستمال نخی بدون پرز به آرامی خشکشان کنید..

آفتاب
ابتدایی‌ و سالم‌ترین روش خشک‌کردن میوه استفاده از آفتاب است. در این روش میوه‌هایی مانند آلبالو و آلو را باید درسته و بقیه را نصف یا خرد کنید. روی سینی توری استیل ضدزنگ، پلاستیکی یا فایبرگلاس با روکش تفلون و با کمی فاصله از هم بچینید و روی آن‌ها را توری بکشید و به‌مدت چندروز در معرض نور آفتاب (رطوبت هوا زیر 60درصد و هوا هم گرم و آفتابی باشد) قرار دهید. بهتر است که ظرفتان در ارتفاع باشد تا جریان هوا در قسمت زیرین آن باعث بهتر خشک شدن میوه شود. بعد از 72ساعت، هرروز چندبار به میوه‌ها سر بزنید و میوه‌های چروکیده و جویدنی (ترد) را جدا و جمع‌آوری کنید..

فرگاز
فر را از قبل در دمای 54 تا 71درجه سانتی‌گراد گرم کنید. (از درجه حرارت پایین‌تر برای میوه‌های برش خورده و نازک مانند سیب یا هلو و از دمای بالاتر برای خشک کردن میوه‌هایی مانند توت فرنگی کامل استفاده کنید.) روی سینی فر را با کاغذ مومی بپوشانید و تکه‌های میوه را با حفظ فاصله روی آن بچینید. هر دو ساعت سینی فر را بچرخانید تا میوه‌ها یکنواخت خشک شوند. هنگامی که میوه‌ها بافتی چرم مانند پیدا کردند، آماده بیرون آوردن از فر هستند. بعد آن‌ها را درون ظرف پلاستیکی یا شیشه‌ای بریزید و بگذارید 4 یا 5 روز در ظرف باز باشد تا رطوبت باقی‌مانده به‌طورکامل تبخیر شود..

خشک‌کن
استفاده از دستگاه میوه خشک‌کن باعث می‌شود آب میوه آرام و آهسته و با حرارت خیلی کم تبخیر و کیفیت میوه بیشتر حفظ شود. بسته به نوع میوه و نوع دستگاهی که دارید معمولا 24تا 48ساعت زمان لازم است تا میوه‌ها به‌طور کامل خشک شوند. اگر قصد خشک‌کردن مقدار زیادی میوه را دارید این روش بهترین گزینه است. دستگاه را روی تنظیمات خشک‌کردن میوه قرار دهید. اگر هم چنین تنظیماتی ندارد، آن را روی حرارت 57درجه سانتی‌گراد بگذارید. میوه‌ها را درون آن بچینید. بعد از 24ساعت برای جلوگیری از خشک‌شدن بیش ازحد میوه‌ها‌ مدام آن‌ها را کنترل و میوه‌های خشک و ترد شده را جدا کنید..

بازاریابی شرط موفقیت در کار

همان‌طور که پیش از این هم گفتیم اگر قصد دارید که نگاه حرفه‌ای به این کار داشته باشید باید تمام تلاشتان را برای کاهش قیمت تمام‌شده بکنید. اکنون قیمت هرکیلو چیپس میوه درهم (سیب، موز، پرتقال، کیوی، توت‌فرنگی، زردآلو) دربازار 100هزارتومان است ولی این به‌معنای این نیست که شما هم می‌توانید محصولات تولیدی خودتان را با همین قیمت عرضه کنید، چون فروشنده‌ها باید بخشی از هزینه‌هایشان را از تفاوت قیمت خرید و عرضه آن به آخرین مشتری تأمین کنند و شما نمی‌توانید سود لازم را از فروشتان ببرید.
ولی اگر به جای رفتن به سراغ فروشنده‌ها، خودتان آن‌ها را در شبکه بازار خانگی یا مجازی عرضه کنید سود خوبی نصیبتان خواهد شد. سعی کنید یک کانال یا گروه ایجاد کنید و محصولاتتان را با قیمتی پایین‌تر از فروشگاه‌ها عرضه کنید. بهتر است که روی کیفیت و سالم و خانگی بودنشان هم تا می‌توانید تبلیغ کنید. درضمن، شما می‌توانیــد مشتــری‌های خــودتــان را از بیــن دوســتان، همسایه‌ها و اقوام و خویشان هم پیدا
کنید.
این روزها خیلی‌ها ترجیح می‌دهند که مایحتاج خوراکی‌شان را از یک تولیدکننده خانگی و مطمئن تهیه کنند..

استفاده صددرصدی از امکانات

بخشی از میوه‌هایی که خریداری کرده‌اید حتی قابلیت خشک کردن هم ندارند، بنابراین باید سریع دست‌به‌کار شوید و قبل از خراب شدن با آن‌ها خوراکی‌های خوشمزه‌ای مانند لواشک، ترشک و سرکه درست کنید. لواشک و ترشک را برای بچه‌ها و سرکه را برای استفاده خودتان درست کنید. برای لواشک و ترشک پیشنهاد می‌کنیم میوه‌های ترش و شیرین را باهم مخلوط کنید تا مزه ملسی تولید شود. اما برای تهیه سرکه بهتر است از یک میوه استفاده کنید. درضمن، باید یک‌سالی هم وقت بگذارید تا محصولتان آماده بهره‌برداری شود..

مجموعه‌ای کامل از ریزمغذی‌ها

میوه‌های خشک را باید منبع غنی از ویتامین‌های B1، A ،
B6، B3، B2 و پانتوتنیک‌اسید و نیز املاحی مانند کلسیم، آهن، منیزیم، فسفر، پتاسیم، سدیم، مس و منگنز دانست که هیچ چربی ندارند و سرشار از فیبر و آنتی‌اکسیدان‌ نیز هستند. از آنجایی که بین ۸۰ تا ۹۵‌درصد حجم میوه‌ها را آب تشکیل می‌دهد با خشک کردنشان، کالری موجود در آن‌ها افزایش می‌یابد.
چراکه درصد موادمغذی موجود در میوه درمقایسه با حجم آن افزایش یافته است، بنابراین در مصرف میوه‌های خشک در مقایسه با میوه‌های تازه باید دقت بیشتری کرد. به‌طور تقریبی در هر ١٠٠‌گرم میوه خشک ٢٥٠‌کالری انرژی و یک تا پنج‌‌گرم پروتئین وجود دارد..