به گزارش شهرآرانیوز، دکتر مهدی رزمآرا، اظهار کرد: آفتابسوختگی در واقع یک واکنش التهابی پوست است که در اثر قرار گرفتن بیش از حد در معرض اشعه ماوراءبنفش نور خورشید ایجاد میشود. نور خورشید شامل طیفهای مختلفی از اشعه ماوراءبنفش است که به سه نوع UVC، UVB و UVA تقسیم میشود.
وی توضیح داد: خوشبختانه به دلیل وجود لایه اوزون در جو زمین، اشعه UVC به سطح زمین نمیرسد، اما اشعههای UVA و UVB از جو عبور میکنند و میتوانند بر پوست انسان اثر بگذارند. در این میان اشعه UVB عامل اصلی بروز آفتابسوختگی است و میتواند با آسیب رساندن به DNA سلولهای پوستی باعث بروز علائمی مانند قرمزی، درد، سوزش و احساس گرمی در پوست شود.
این عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد افزود: در موارد شدیدتر، آفتابسوختگی ممکن است با تاول، تورم و التهاب گسترده پوست همراه باشد و حتی علائم عمومی مانند تب، لرز، ضعف و بیحالی نیز در فرد ایجاد کند؛ بهویژه زمانی که فرد مدت طولانی در معرض نور مستقیم خورشید قرار گرفته باشد.
وی با اشاره به گروههای در معرض خطر آفتابسوختگی گفت: افرادی که پوست روشن دارند و در طبقهبندی فنوتیپهای پوستی در گروههای یک و دو قرار میگیرند، بیش از سایر افراد مستعد آفتابسوختگی هستند. این افراد معمولاً پوست بسیار روشن، موهای روشنتر و در برخی موارد چشمهای رنگی دارند و پوست آنها در برابر نور خورشید حساستر است.
دکتر رزمآرا ادامه داد: کودکان و سالمندان نیز از دیگر گروههای حساس به نور خورشید هستند؛ زیرا پوست آنها نسبت به اشعه ماوراءبنفش آسیبپذیرتر است و در صورت عدم رعایت اصول محافظتی ممکن است دچار آسیبهای پوستی شوند.
وی همچنین با اشاره به برخی شرایط و عوامل تشدیدکننده آفتابسوختگی بیان کرد: افرادی که تحت برخی اقدامات زیبایی مانند لیزر درمانی یا پیلینگ شیمیایی قرار گرفتهاند، به دلیل حساستر شدن پوست باید مراقبت بیشتری در برابر نور خورشید داشته باشند. همچنین مصرف برخی داروها میتواند حساسیت پوست به نور را افزایش دهد.
این متخصص پوست افزود: از جمله داروهایی که میتوانند حساسیت به نور خورشید را افزایش دهند میتوان به آنتیبیوتیک داکسیسایکلین که گاهی برای درمان آکنه تجویز میشود و برخی داروهای کنترل فشار خون مانند هیدروکلروتیازید اشاره کرد. افرادی که از این داروها استفاده میکنند باید توجه ویژهای به محافظت از پوست خود در برابر نور خورشید داشته باشند.
وی با اشاره به زمانهای اوج تابش اشعه ماوراءبنفش گفت: شدت اشعه UVB در ساعات خاصی از روز بیشتر است و معمولاً از ساعت ۱۰ صبح تا ۴ بعدازظهر میزان تابش آن افزایش مییابد. اوج این تابش نیز معمولاً بین ساعت ۱۲ تا ۲ بعدازظهر است؛ بنابراین توصیه میشود افراد در این ساعات تا حد امکان از قرار گرفتن طولانیمدت در معرض نور مستقیم خورشید خودداری کنند.
عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد مهمترین راه پیشگیری از آفتابسوختگی را استفاده صحیح از ضدآفتاب دانست و اظهار کرد: استفاده از ضدآفتاب با SPF حداقل ۳۰ و با قابلیت محافظت گسترده در برابر هر دو طیف UVA و UVB ضروری است. ضدآفتاب باید حدود ۲۰ دقیقه پیش از قرار گرفتن در معرض نور خورشید استفاده شود.
وی توضیح داد: برای پوشش مناسب پوست صورت و گردن، حدود دو بند انگشت ضدآفتاب باید استفاده شود و این محصول باید هر دو ساعت یکبار، بهویژه در صورت تعریق یا شستوشوی صورت، تجدید شود تا اثر محافظتی آن حفظ شود.
دکتر رزمآرا همچنین استفاده از روشهای محافظتی فیزیکی را در کنار ضدآفتاب ضروری دانست و گفت: استفاده از کلاه لبهدار، عینک آفتابی استاندارد و لباسهای آستینبلند میتواند به میزان قابل توجهی از تماس مستقیم نور خورشید با پوست جلوگیری کند. در صورت امکان نیز بهتر است افراد از حضور غیرضروری در فضای باز در ساعات اوج تابش خورشید پرهیز کنند.
وی درباره اقدامات اولیه در صورت بروز آفتابسوختگی اظهار کرد: در موارد خفیف میتوان از کمپرس سرد برای کاهش التهاب و احساس سوزش پوست استفاده کرد. همچنین استفاده از مرطوبکنندهها بهویژه محصولاتی که حاوی آلوئهورا یا ترکیبات ترمیمکننده مانند سرامید هستند میتواند به تسکین و بازسازی پوست کمک کند.
این متخصص پوست افزود: نوشیدن آب کافی نیز اهمیت زیادی دارد، زیرا آفتابسوختگی میتواند باعث از دست رفتن آب بدن شود و جبران مایعات به بهبود وضعیت عمومی فرد کمک میکند.
وی ادامه داد: در صورت وجود درد قابل توجه و در صورتی که فرد منع مصرف نداشته باشد، میتوان از مسکنها برای کاهش درد استفاده کرد. با این حال اگر روی پوست تاول ایجاد شود، نباید آن را ترکاند؛ زیرا تاول مانند یک پانسمان طبیعی عمل میکند و از پوست در برابر عفونت محافظت میکند.
دکتر رزمآرا در پایان تأکید کرد: اگر آفتابسوختگی با علائمی مانند تاولهای گسترده، تب، تهوع، سرگیجه یا نشانههای کمآبی بدن همراه باشد، مراجعه به پزشک متخصص پوست ضروری است. وی خاطرنشان کرد با رعایت چند نکته ساده پیشگیرانه میتوان تا حد زیادی از بروز آفتابسوختگی جلوگیری کرد و سلامت و شادابی پوست را حفظ نمود.