از نیاز ۴۵۰ هزار جلد قرآن تا ضرورت احیای جایگاه کانون‌های مساجد در مناطق محروم

به گزارش شهرآرانیوز، هم‌اندیشی دینی، قرآنی و مسجدی با حضور حجت‌الاسلام والمسلمین علی ملانوری، رئیس ستاد هماهنگی کانون‌های فرهنگی هنری مساجد کشور، حجت‌الاسلام والمسلمین حمیدرضا ارباب سلیمانی، رئیس مرکز عالی قرآن و عترت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، و جمعی از مسئولان و معاونان دو مجموعه در مرکز عالی قرآن و عترت برگزار شد. حاضران در این نشست، ضمن بررسی ظرفیت‌های موجود، به چالش‌های پشتیبانی، نیاز‌های مناطق محروم و راهکار‌های گسترش فعالیت‌های قرآنی در مساجد پرداختند.

ظرفیت قرآنی کانون‌ها؛ از اولویت اعلام‌شده تا حمایت عملی

حجت‌الاسلام والمسلمین علی ملانوری با اشاره به نتایج بررسی فعالیت کانون‌های فرهنگی هنری مساجد اظهار کرد: بیش از ۷۰ درصد کانون‌ها، فعالیت‌های قرآنی را اولویت نخست خود معرفی کرده‌اند. این آمار از ظرفیت قابل‌توجه مجموعه‌های مسجدی در حوزه قرآن و عترت حکایت دارد؛ ظرفیتی که با وجود محدودیت‌های مالی و کمبود پشتیبانی در برخی مجموعه‌ها همچنان فعال است و به برنامه‌ریزی جدی‌تر برای تقویت فعالیت‌های قرآنی نیاز دارد.

وی همچنین به فرایند شناسایی ظرفیت‌های نوآورانه کانون‌ها اشاره کرد و گفت: در قالب یک فراخوان، حدود هزار کانون برای مشارکت در مرحله انتخاب اولیه در نظر گرفته شدند و پس از انجام مصاحبه‌ها و بررسی‌های لازم، ۷۵ نفر به مراحل بعدی راه یافتند. نتایج این فرایند نیز در قالب گزارشی مستند شده است.

ملانوری با تأکید بر ضرورت تبدیل ظرفیت‌های شناسایی‌شده به برنامه‌های اجرایی، بازنگری در تفاهم‌نامه‌های همکاری را ضروری دانست و اظهار کرد: همکاری با دستگاه‌های مختلف باید بر اساس ظرفیت‌های اجرایی و تعهدات مشخص تعریف شود و در نهایت، به پشتیبانی واقعی و مستمر از کانون‌های فرهنگی هنری مساجد بینجامد.

مناطق محروم در انتظار تأمین منابع قرآنی

رئیس ستاد هماهنگی کانون‌های فرهنگی هنری مساجد کشور، تأمین قرآن کریم، نهج‌البلاغه و صحیفه سجادیه برای مساجد را از نیاز‌های مهم فرهنگی دانست و گفت: برآورد‌های اولیه، حدود ۹ هزار و ۵۰۰ نقطه در مناطق روستایی، عشایری، حاشیه شهر‌ها و مناطق محروم را دربر می‌گیرد. اگر برای هر نقطه به‌طور میانگین ۵۰ جلد قرآن تأمین شود، مجموع نیاز به حدود ۴۵۰ هزار جلد قرآن خواهد رسید؛ البته این رقم باید با بررسی‌های دقیق‌تر و میدانی تکمیل شود.

وی با بیان اینکه تأمین این حجم از منابع قرآنی نباید صرفاً بر عهده دستگاه‌های دولتی باشد، بر ضرورت مشارکت خیرین، نهاد‌های مردمی و مجموعه‌های فرهنگی تأکید کرد و افزود: در برخی مناطق، خیرین برای تأمین قرآن مورد نیاز مساجد وارد میدان شده‌اند و این ظرفیت می‌تواند در پاسخ‌گویی به نیاز‌های سایر مناطق نیز مورد استفاده قرار گیرد.

در ادامه حتما بخوانید مشهد در رقابت انتخاب پایتخت قرآنی کشور قرار گرفت

به گفته ملانوری، در کنار افزایش تعداد منابع قرآنی، توجه به کیفیت و قابلیت استفاده آنها نیز اهمیت دارد؛ ازاین‌رو، لازم است نسخه‌هایی از قرآن با ترجمه مناسب و ویژگی‌های بصری یکسان و همچنین نهج‌البلاغه و صحیفه سجادیه با ترجمه‌ای قابل‌فهم برای عموم مخاطبان در دسترس قرار گیرد.

وی با اشاره به کمبود امکانات فرهنگی و آموزشی در برخی مناطق محروم، روستایی و مرزی خاطرنشان کرد: در بعضی نقاط، حتی دسترسی مردم به آموزش‌های اولیه دینی نیز با محدودیت روبه‌رو است. بنابراین، برنامه‌ریزی فرهنگی زمانی اثربخش خواهد بود که بر شناخت میدانی و ارزیابی دقیق نیاز‌های واقعی مردم استوار باشد.

حمایت ناکافی؛ چالشی برای تداوم فعالیت‌های مسجدی

ملانوری با انتقاد از ضعف پشتیبانی از کانون‌های فرهنگی هنری مساجد گفت: در سال‌های گذشته تا حدی برند و جایگاه این کانون‌ها را از دست داده‌ایم و یکی از دلایل این وضعیت، حمایت ناکافی از آنها بوده است.

وی با اشاره به تلاش فعالان فرهنگی برای پیشبرد برنامه‌های مسجدی افزود: این افراد بخشی از توان، وقت و انگیزه خود را صرف فعالیت در مسجد می‌کنند؛ ازاین‌رو، نمی‌توان بدون فراهم کردن حمایت متناسب، تنها با مطالبه گزارش عملکرد، انتظار داشت که همان سطح از انگیزه و فعالیت استمرار پیدا کند.

رئیس ستاد هماهنگی کانون‌های فرهنگی هنری مساجد کشور، تقویت همکاری‌های بین‌دستگاهی را در گرو تعریف تعهدات روشن و متناسب با توان اجرایی مجموعه‌ها دانست و بر ضرورت بازنگری در تفاهم‌نامه‌ها تأکید کرد؛ رویکردی که می‌تواند فاصله میان توافق‌های اداری و پشتیبانی عملی از کانون‌ها را کاهش دهد.

پیوند هنر جوانان با قرآن و مفاهیم دینی

ملانوری در بخش دیگری از سخنان خود، تقویت ارتباط میان فعالیت‌های مسجدی و جشنواره‌های قرآنی و هنری را ضروری دانست و اظهار کرد: جشنواره آیات باید بر توان هنری کانون‌های فرهنگی هنری مساجد تکیه کند تا نوجوانان و جوانان بتوانند استعداد‌های خود را در عرصه‌هایی مانند فیلم‌سازی، نمایشنامه‌نویسی و بازیگری پرورش دهند.

وی اجرای نمایشنامه‌های کوتاه با مضامین دینی و انقلابی را از ظرفیت‌های قابل استفاده در مساجد برشمرد و گفت: تولید و اجرای آثاری برگرفته از نهج‌البلاغه یا خاطرات شهدا می‌تواند با هزینه‌ای محدود، زمینه حضور فعال‌تر نوجوانان و جوانان را در برنامه‌های فرهنگی مسجد فراهم کند.

وی در پایان، با تأکید بر پیوند قرآن و عترت و ضرورت هم‌افزایی مجموعه‌های فرهنگی و دینی، تقویت همکاری‌های مشترک، بهره‌گیری از ظرفیت رسانه‌ها و جلب مشارکت خیرین را از راهکار‌های توسعه فعالیت‌های قرآنی و ارتقای جایگاه مساجد دانست.

ادر ادامه این نشست، حجت‌الاسلام والمسلمین حمیدرضا ارباب سلیمانی، رئیس مرکز عالی قرآن و عترت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، کانون‌های فرهنگی هنری مساجد را از دستاورد‌های برجسته انقلاب اسلامی دانست و بر ضرورت استمرار فعالیت این مجموعه‌ها با خلاقیت بیشتر، تلاش مضاعف و ارتباط نزدیک‌تر با اعضا تأکید کرد.

وی با اشاره به بیانات رهبر شهید انقلاب درباره کانون‌های فرهنگی هنری مساجد در ۱۹ مهر ۱۳۹۱، این سخنان را سندی ارزشمند برای تبیین مسئولیت کانون‌ها، امام جماعت و بسیج مسجد توصیف کرد و خواستار تداوم گفتمان‌سازی درباره محتوای این بیانات و توجه بیشتر به مفاهیم آن شد.

ارباب سلیمانی همچنین با بیان خاطراتی از بررسی وضعیت کانون‌ها پیش از سفر رهبر شهید انقلاب به خراسان شمالی گفت: گروهی برای بررسی میدانی برخی موضوعات، از جمله وضعیت کانون‌های فرهنگی هنری مساجد، به این استان اعزام شده بودند و اطلاعات گردآوری‌شده از نقاط مختلف، حتی مناطق روستایی، پیش از سفر در اختیار ایشان قرار گرفته بود.

رئیس مرکز عالی قرآن و عترت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در بخش پایانی سخنان خود، با تأکید بر پیوند دیرینه قرآن و مسجد، تلاوت قرآن کریم و برگزاری جلسات قرآنی در مساجد را برخوردار از آثار تربیتی دانست. وی همچنین بر ضرورت تقویت انس جامعه با قرآن و بهره‌گیری از ظرفیت مساجد برای گسترش فعالیت‌های فرهنگی و دینی تأکید کرد.

منبع: مهر