به گزارش خبرنگار اعزامی شهرآرانیوز از بغداد، سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، در پنجاهودومین نشست شورای وزیران امور خارجه سازمان همکاری اسلامی، با انتقاد از اقدامات نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی، بر ضرورت توقف تجاوز، رعایت حقوق بینالملل، حمایت از فلسطین و حلوفصل سیاسی بحرانهای منطقه تأکید کرد و گفت انتخاب برای بازگشایی تنگه هرمز اکنون با آمریکاست.
عراقچی در این نشست که روزهای ۲۵ و ۲۶ مهر ۱۴۰۵ در بغداد برگزار میشود، با قدردانی از دولت و مردم عراق برای میزبانی اجلاس، بر ضرورت تقویت وحدت و گفتوگو در جهان اسلام تأکید کرد و گفت اصولی همچون برابری حاکمیتی کشورها، احترام به تمامیت ارضی، عدم مداخله در امور داخلی و حل مسالمتآمیز اختلافات، زمانی میتوانند از ملتها حفاظت کنند که بهصورت یکسان و غیرگزینشی اجرا شوند.
وزیر امور خارجه ایران با اشاره به تحولات دو سال گذشته گفت تهران به پیگیری دیپلماسی ادامه داده، اما آمریکا مسیر متفاوتی را در پیش گرفته است.
وی اقدامات آمریکا را شامل تجاوز، تهدید، ترور و جنگ اقتصادی دانست و با اشاره به حملات نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران اظهار کرد: حدود پنج هزار نفر، از جمله صدها زن و کودک، در جریان این تجاوز نظامی به شهادت رسیدند.
عراقچی همچنین با اشاره به ترور رهبر معظم انقلاب اسلامی و شماری از مقامهای ارشد سیاسی و نظامی ایران، این اقدامات را نقض فاحش حقوق بینالملل توصیف کرد.
وی با یادآوری حمله به مدرسه میناب و شهادت بیش از ۱۶۰ دانشآموز و معلم، حمله با بمبهای خوشهای به ورزشگاه لامرد، بمباران آبشیرینکن در قشم و حمله به مراسم عروسی در کوهستک سیریک، این موارد را نمونههایی مستند از جنایات جنگی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران برشمرد.
رئیس دستگاه دیپلماسی کشورمان با تأکید بر اینکه نمیتوان با وارونه جلوه دادن حقیقت، جای قربانی و متجاوز را تغییر داد، از کشورهای عضو سازمان همکاری اسلامی که در روزهای دشوار در کنار مردم ایران ایستادند، قدردانی کرد و از این سازمان خواست در برابر حمله به حاکمیت و تمامیت ارضی یکی از اعضای مؤسس خود موضعی قاطع اتخاذ کند.
عراقچی با تأکید بر حق ایران برای دفاع از مردم، حاکمیت و منافع مشروع خود تصریح کرد که دفاع از حقوق کشور با تلاش برای صلح منافاتی ندارد.
وی افزود: ایران خواستار رفتار ویژه نیست و تنها اجرای برابر حقوق و مسئولیتها را برای همه کشورها مطالبه میکند.
وزیر امور خارجه ایران با بیان اینکه مسائل موجود از طریق میدان نبرد حل نخواهد شد، خاطرنشان کرد که نمیتوان با تهدید به نابودی یک کشور، زمینه صلح را فراهم کرد.
عراقچی با اشاره به هزینههای سنگین جنگ گفت ایران پیامدهای جنگ را بهخوبی میشناسد و همین مسئله اهمیت صلح را برای تهران دوچندان میکند.
وزیر امور خارجه ایران در بخش دیگری از سخنان خود به اهمیت تنگه هرمز برای امنیت انرژی و تجارت جهانی اشاره کرد و گفت ایران به ناوبری ایمن و امن در این آبراه حیاتی پایبند است.
وی با اشاره به اینکه تنگه هرمز تا ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ کاملاً باز و امن بود، ناامنی و اختلال در دریانوردی پس از آن را نتیجه مستقیم اقدامات تجاوزکارانه آمریکا و رژیم صهیونیستی دانست.
عراقچی تأکید کرد که نمیتوان کشوری را بمباران کرد، آن را به نابودی تهدید کرد و تحت محاصره قرار داد و همزمان انتظار داشت امنیت دریانوردی به وضعیت عادی بازگردد.
وی با بیان اینکه دیپلماسی در مقطعی در حال نتیجه دادن بود، به تفاهمنامه اسلامآباد اشاره کرد و گفت این تفاهمنامه در ۱۷ ژوئن با مساعی جمیله پاکستان و حمایت قطر، دو کشور عضو سازمان همکاری اسلامی، میان ایران و آمریکا امضا شد.
به گفته عراقچی، ایران براساس بند پنجم این تفاهمنامه متعهد شد ترتیبات لازم را برای تسهیل تردد ایمن کشتیها فراهم کند و بلافاصله مذاکرات فنی با سلطنت عمان را برای اجرای این تعهد آغاز کرد.
وزیر امور خارجه ایران افزود که ظرف دو هفته، تردد دریایی به حدود ۶۰ درصد سطح پیش از جنگ تحمیلی بازگشت؛ اما اقدامات یکجانبه و تجاوزات نظامی آمریکا مانع اجرای تفاهمنامه شد و سازوکارهای پیشبینیشده برای حل اختلافات نیز نادیده گرفته شد.
عراقچی با اشاره به تجربه مذاکرات گذشته و حملات نظامی در جریان روندهای دیپلماتیک گفت این وضعیت بیاعتمادی عمیقی در ایران نسبت به ازسرگیری مذاکرات، بدون تضمینهای معتبر برای جلوگیری از تکرار حملات، ایجاد کرده است.
وی با این حال تأکید کرد که ایران همچنان مسیر گفتوگو را باز نگه داشته است.
وزیر امور خارجه ایران اعلام کرد تهران از طریق قطر، برنامهای مشخص و هفتروزه را منتقل کرده و گفته است در صورت فراهم شدن شرایط لازم، تنگه هرمز میتواند بازگشایی شود و تردد عادی دریایی ظرف هفت روز به وضعیت طبیعی بازگردد.
عراقچی در همین زمینه گفت: «انتخاب اکنون با آمریکا است.»
وی با تأکید بر اینکه ایران در برابر اجبار، تهدید و ارعاب تسلیم نخواهد شد، تصریح کرد تهران آماده گفتوگو براساس احترام متقابل و تضمینهای معتبر است.
رئیس دستگاه دیپلماسی ایران در ادامه سخنان خود، مسئله فلسطین را موضوع محوری جهان اسلام دانست و تأکید کرد که نمیتوان از صلح سخن گفت، اما مسئله اصلی فلسطین را نادیده گرفت.
وی با اشاره به وضعیت غزه، این منطقه را نمادی از ناکامی سازوکارهای بینالمللی در جلوگیری از نسلکشی توصیف کرد و گفت دهها قطعنامه بینالمللی نتوانسته است به اشغال و خشونت پایان دهد.
عراقچی همچنین کشتار مردم بیگناه فلسطین و تهدیدها علیه قدس شریف و اماکن مقدس را از موضوعاتی دانست که باید نگرانی همه کشورهای اسلامی را برانگیزد.
وی با تأکید بر حمایت ایران از مردم فلسطین، از سازمان همکاری اسلامی و کشورهای عضو خواست همه اقدامات لازم را برای پایان دادن به کشتار و محاصره انجام دهند و حمایت از حقوق مشروع مردم فلسطین را به اولویتی مشترک تبدیل کنند؛ اولویتی که باید با اقدامات عملی و هماهنگ همراه باشد.
عراقچی در بخش دیگری از سخنان خود به بحران یمن پرداخت و گفت مردم این کشور نزدیک به یک دهه جنگ ویرانگر، محاصره طولانیمدت و خسارتهای گسترده به زیرساختهای حیاتی را تحمل کردهاند.
وی با اشاره به نقش آمریکا و متحدانش در رنج مردم یمن، وضعیت انسانی این کشور را یکی از شدیدترین بحرانهای انسانی امروز توصیف کرد و از ادامه نقضهای جدی حقوق بشردوستانه بینالمللی بدون پاسخگویی انتقاد کرد.
وزیر امور خارجه ایران موضع تهران را حمایت از حاکمیت، استقلال، وحدت و تمامیت ارضی یمن و همچنین عربستان سعودی اعلام کرد و گفت ایران از یک فرایند سیاسی فراگیر و جامع بهعنوان تنها راه عملی و پایدار برای حل این بحران حمایت میکند.
وی تأکید کرد صلح پایدار از مسیر تشدید نظامی، اجبار، ارعاب یا کنار گذاشتن طرفهای ذیربط یمنی به دست نمیآید.
عراقچی با ابراز نگرانی عمیق از تحولات شبهجزیره عربستان، آمادگی ایران را برای کمک به تسهیل گفتوگو میان طرفها براساس نقشه راه صلح مورد توافق پیشین اعلام کرد و گفت مردم یمن حق دارند با کرامت و به دور از فشار، تحریم و محاصره زندگی کنند.
وزیر امور خارجه ایران با تأکید بر اینکه بحرانهای منطقه راهحل نظامی ندارند، گفت اصرار بر رویکرد نظامی و نادیده گرفتن راهحل سیاسی، تنها پیچیدگی اوضاع را افزایش میدهد.
وی با بیان اینکه هیچ دولتی نمیتواند امنیت پایدار را به بهای امنیت دیگران ایجاد کند، اظهار کرد مشکلات منطقه باید به دست کشورهای منطقه و در چارچوب همکاریهای منطقهای حلوفصل شود؛ پیش از آنکه به بهانهای برای جنگهای قدرتهای دوردست تبدیل شوند.
عراقچی همچنین بر ضرورت استفاده از سرزمین، حریم هوایی و زیرساختهای کشورهای منطقه در راستای امنیت منطقهای تأکید کرد و گفت این امکانات نباید به سکویی برای آغاز حمله علیه کشورهای همسایه تبدیل شوند.
وی این موضع را در چارچوب برادری و حسن همجواری مطرح کرد و افزود مردم کشورهای منطقه در یک جغرافیا و آینده مشترک سهیم هستند.
وزیر امور خارجه ایران در همین زمینه تصریح کرد: انتخاب پیش روی کشورهای منطقه روشن است؛ یا امنیت را با یکدیگر میسازند یا ناامنی را با هم تحمل خواهند کرد.
عراقچی تأکید کرد ایران برای تحقق گزینه نخست، آماده همکاری با همه کشورهای همسایه و برادر است.
وزیر امور خارجه ایران در پایان سخنان خود بار دیگر تأکید کرد که جمهوری اسلامی ایران اجبار، تهدید و ارعاب را نمیپذیرد و تحت فشار از حقوق حاکمیتی خود دست نخواهد کشید.
وی در عین حال آمادگی تهران برای گفتوگو براساس احترام متقابل و برخورداری از تضمینهای معتبر را مورد تأکید قرار داد و با قدردانی دوباره از دولت و مردم عراق برای میزبانی پنجاهودومین نشست شورای وزیران امور خارجه سازمان همکاری اسلامی، برای این اجلاس در مسیر تقویت وحدت، صلح، امنیت و رفاه امت اسلامی آرزوی موفقیت کرد.