یافتن راهکارهای علمی و عملی برای توسعه گردشگری هوشمند مشهد

با حضور امیر قره گوزلوئی معاون بازاریابی و فروش شرکت توسعه گردشگری شهرداری مشهد، سعید برزگر رئیس گروه بازاریابی و توسعه گردشگری اداره کل میراث فرهنگی خراسان رضوی، جمعی از مدیران دفتر خلاقیت و استادان مرتبط دانشگاه فردوسی نشستی با عنوان «گردشگری هوشمند در کلان شهر مشهد؛ ارزیابی وضعیت موجود، فرصت‌ها و ظرفیت‌های تحول فناورانه» به همت دفتر خلاقیت شهرداری مشهد در کریدور نوآوری و هم افزایی خردشهر دانشگاه فردوسی مشهد برگزار شد.

شناسایی حلقه‌های مرتبط با گردشگری هوشمند در شهر مشهد

معاون بازاریابی و فروش شرکت توسعه گردشگری شهرداری مشهد با اشاره به فعالیت این شرکت در دهه ۹۰، گفت: پس از تغییر نام شرکت گردشگری هفت حوض و ایجاد تغییرات در اساسنامه، اهدافی همچون نقش آفرینی مؤثر شهرداری مشهد در بازار گردشگری، شناسایی و اتصال حلقه‌های مرتبط در گردشگری هوشمند و ایجاد اکوسیستم مناسب برای صنعت گردشگری در مشهد در اولویت این شرکت قرار گرفت.

قره گوزلوئی اشاره کرد: در مرحله بعد تصمیم گرفتیم شهرداری ایجادکننده موضوعات مختلف در صنعت گردشگری نباشد بلکه با استفاده از اعتبارات اختصاص داده شده شهرداری به گردشگری، از ظرفیت موجود در دولت و بخش‌های خصوصی همچون شرکت‌های دانش بنیان و صنایع خلاق در این زمینه بهره ببرد. او تصریح کرد: از این رو به دنبال شرکت‌هایی بودیم که در مشهد و در عرصه دانش بنیانی فعالیت‌های خوبی را در صنعت گردشگری انجام داده‌اند.

وی با اشاره به اینکه در حال حاضر برخی از زیرساخت‌ها در این حوزه فعال شده است، ادامه داد: در این مسیر یک پلتفرم به نام «زیوان» را راه اندازی کردیم، نام این مجموعه خدمات گردشگری تلفیق دو کلمه زیارت و ایران است، زیرا اول اینکه زیارت، محور بیشتر سفر‌های گردشگران به شهر‌های زیارتی همچون مشهد است و دوم اینکه از بسیاری از نقاط ایران به مشهد سفر می‌کنند تا چند روزی امکان زیارت داشته باشند.

معاون بازاریابی و فروش شرکت توسعه گردشگری شهرداری مشهد با اشاره به فلسفه شکل گیری آژانس زیوان ۷۲۴، هدف این شرکت را ارائه تمام زیرساخت‌های صنعت گردشگری به گردشگران از جمله رزرو بلیت به صورت غیرحضوری دانست. وی در ادامه، اضافه کرد: پس از اینکه حلقه اولیه و نیاز اصلی سفر ایجاد شد، سرویس دهی به گردشگران آغاز و در ادامه با کمک شرکت‌های دانش بنیان و استفاده از تجربیات گذشته از جمله اجرای طرح‌های اعتباری پرسنلی و غیرپرسنلی، برنامه‌ها در این حوزه پشت سرهم انجام شد.

قره گوزلوئی با اشاره به ورود این شرکت به بازار سوغات با محوریت قرار گرفتن سوغات در سبد خانوار، گفت: دراین راستا به بررسی رفتارشناسی، بازاریابی و افزایش بهره وری در این بازار پرداختیم تا بتوانیم حلقه‌های لازم را برای ایجاد گردشگری هوشمند و اجرای هر چه بهتر آن در شهر مشهد به یکدیگر متصل کنیم.

وی از استادان دانشگاه در این جلسه خواست علاوه بر همکاری در انجام بخش مطالعات راهبردی این حوزه، ایده‌ها و راهکار‌های رسیدن به گردشگری هوشمند و اجرای آن در شهر مشهد را در اختیار شهرداری قرار دهند. همچنین مدیران دفتر خردشهر نیز با توجه به شناخت درست از شرکت‌های دانش بنیان، بتوانند جهت همکاری، این شرکت‌ها را به شهرداری مشهد معرفی کنند.

اقدامات شهرداری مشهد در حوزه گردشگری هوشمند

مدیر پژوهشکده زیارت و گردشگری دانشگاه فردوسی نیز د ر این جلسه با اشاره به فعالیت‌های ۱۰ ساله این پژوهشکده، گفت: شعار امسال سازمان جهانی گردشگری، «گردشگری هوشمند و بازطراحی» است. درهمین راستاپلتفرم‌ها و هوش مصنوعی فعال در حوزه صنعت خدمات گردشگری تلاش دوچندانی دارند تا از تمام ظرفیت‌ها استفاده کنند و بتوانند به تحول چشمگیری در توسعه زیرساخت‌ها برسند.  شهرداری مشهد اقدامات خوبی در این عرصه انجام داده، اما ایران در این مسیر تقریبا در ابتدای راه قرار دارد، با این حال ظرفیت‌های مشهد در حوزه گردشگری هوشمند بسیار خوب است و لازم است مورد توجه مسئولان مرتبط قرار بگیرد.

حمدالله سجاسی قیداری با تأکید بر اینکه گردشگری زیرمجموعه‌ای از شهر است و باید در شهر به دنبالش بگردیم، یکی از مشکلات اساسی در این حوزه را چندپارگی مدیریت گردشگری در شهر مشهد دانست و اضافه کرد: هر کدام از سازمان‌های مرتبط به صورت جزیره‌ای در این حوزه فعال هستند و هیچ سازمانی از اقدامات سازمان دیگر اطلاعی ندارند، این سبب می‌شود گردشگری هوشمند به مرحله اجرایی نرسد.

به گفته وی، زیرساخت اصلی گردشگری هوشمند، برخورداری از داده‎های درست است و فعالیت رصدخانه کارخانه نوآوری شهرداری مشهد می‌تواند در این حوزه قابلیت‌های بسیار خوبی را به مسئولان مرتبط ارائه دهد.

مدیر پژوهشکده زیارت و گردشگری دانشگاه فردوسی با اشاره به اینکه مشهد می‌تواند با شهر‌های بزرگ مذهبی جهان همچون مکه در حوزه صنعت گردشگری مقایسه شود و نکات قوت و ضعف هر کدام مورد بررسی قرار بگیرد، اضافه کرد: ما به دنبال ایجاد مرکز نوآوری گردشگری در دانشگاه فردوسی هستیم که امیدواریم شهرداری مشهد در این حوزه مساعدت لازم را انجام دهد.

لزوم ایجاد شبکه کارشناسی

سعید برزگر رئیس گروه بازاریابی و توسعه گردشگری اداره کل میراث فرهنگی خراسان رضوی نیز با تأکید بر لزوم ایجاد شبکه کارشناسی برای حل مسائل در حوزه گردشگری هوشمند، درباره اقدامات انجام شده در سطح بین الملل گفت: سازمان جهانی گردشگری با عضویت ۷۵ کشور هر چند سال یک بار فراخوانی را اعلام می‌کند و تعدادی از شهر‌ها را براساس شاخص‌های گردشگری به عنوان نامزد‌های گردشگری کشور‌های اسلامی معرفی می‌کند.

رئیس گروه بازاریابی و توسعه گردشگری اداره کل میراث فرهنگی خراسان رضوی ادامه داد: در این حوزه سال گذشته، با ایجاد پرونده ظرفیت‌های گردشگری مشهد و ارسال آن به این سازمان جهانی، مشهد به عنوان کاندیدای شهر گردشگری کشور‌های اسلامی از سوی سازمان معرفی شد. در صورت انتخاب مشهد با این عنوان، ظرفیت‌های گردشگری شهرمان به دیگر کشور‌های اسلامی بیشتر معرفی خواهد شد.

وی ادامه داد: با اینکه مشهد در بسیاری از شاخص‌هایی که از سوی سازمان جهانی گردشگری برای تعیین شهر‌های نامزد عقب‌تر بود، اما ظرفیت‌های موجود سبب شد مشهد از میان ۵۷ کشور، کاندیدای این عنوان شود.

برزگر اضافه کرد: در هوشمندسازی دو موضوع نیاز است، اولا خدمات سفارشی مهم‌ترین بخش است که براساس سلایق گردشگر می‌تواند به هوشمندسازی کمک بسیاری کند، بخش دوم توزیع سفر است، علاوه بر این دو بخش، در گردشگری پایدار توجه به محیط زیست پیرامونی که گردشگر در آن حضور دارد نیز مهم است و می‌تواند در رسیدن به گردشگری هوشمند به ما کمک کند.

در ادامه حتما بخوانید نخستین نشست علمی‌تخصصی «توسعه گردشگری سلامت در خراسان رضوی» | آسیای میانه؛ افق جدید گردشگری سلامت مشهد

یافتن راهکار‌های تازه برای تسریع در اجرای گردشگری هوشمند

علی مسافری، رئیس گروه خلاقیت شهری دفتر خلاقیت و نوآوری شهرداری مشهد نیز با اشاره به اینکه در مجموعه خردشهر با هدف تعامل بین مدیران شهرداری و استادان و نخبگان دانشگاهی در موضوعات مهم شهر هم افزایی مشترک انجام شده است، گفت: در همین راستا با توجه به ظرفیت‌های نوین در حوزه گردشگری هوشمند، سعی شد تا با حضور مسئولان شهرداری مشهد و دستگاه‌های مرتبط ابعاد مختلف این موضوع واکاوی شود و راهکار‌های لازم برای تسریع در اجرای آن بیان شود و به مرحله اجرایی برسد.

گفتنی است؛ در این نشست نمایندگان معاونت زیارت و گردشگری سازمان فرهنگی شهرداری مشهد، مدیریت شهر هوشمند سازمان فاوا و مرکز نوآوری زیارت و گردشگری دفتر خلاقیت نیز با بیان دیدگاه و نظرات خود توجه جدی به موضوع اقتصاد گردشگری، حکمرانی واحد شهری، داده محوری و تعامل با شرکت‌های دانش بنیان را مطرح کردند و پیشنهاد‌هایی ارائه دادند.