ریحانه موسوی | شهرآرانیوز؛ نمایشگاه گروهی پاتوق عکس حوزه هنری خراسان رضوی با نام «ایران سرای من» این شبها در نگارخانه اشراق برپاست و تا بیست و سوم مهرماه ادامه دارد. این نمایشگاه با گردهم آوردن روایتهای تصویری، فرصتی برای تماشای ایران از دریچه نگاه عکاسان فراهم کرده است؛ از نقش ونگار گنبدها و دیوارهای بناهای قدیمی تا شیوه زندگی مردمانی که هنوز بخشی از سنتهای گذشته را حفظ کردهاند. عکاسی این فرصت را فراهم میکند که دوباره به این جزئیات نگاه کنیم و روایتهایی را ببینیم که هرکدام گوشهای از هویت این سرزمین را در خود دارند.
دبیر این نمایشگاه با اشاره به اینکه، رویداد «ایران سرای من»، شامل موضوعاتی، چون معماری سنتی، آیینی، طبیعت و آداب و رسومی است که به فراموشی سپرده شدهاند، گفت: در این نمایشگاه سی اثر از سی عکاس پاتوق عکس حوزه هنری خراسان رضوی وجود دارد؛ آثار پس از داوری از بین ۱۵۰ اثر ارسال شده به دبیرخانه انتخاب شدند.
قدیر وقاری معیار انتخاب آثار را شامل زیباشناسی، ارائه فرهنگ و آداب و رسومی که در حال فراموشی است، معماریهای خاص که کمتر کسی به سراغ آنها میرود و حضور انسانها در آثار بیان کرد و گفت: در یکی از آثار این نمایشگاه به دلیل مشکلی که برای هنرمند آن پیش آمد، از هوش مصنوعی برای افزایش کیفیت عکس استفاده شده است.
در برخی موارد میتوان از هوش مصنوعی کمک گرفت، اما در بخش عکس مستند به کار هنرمندان لطمه میزند. با این حال ما باید خود را با تغییرات روز دنیا هماهنگ کنیم. به اعتقاد او استان خراسان رضوی و شهر مشهد بهترین عکاسان را در سطح کشور دارد. وقاری در این باره توضیح داد: گروههای متفاوتی همچون کانون عکس، انجمن سینمای جوانان، پاتوق عکس و خانه عکس، در عین دوستی به خوبی با یکدیگر رقابت دارند. اخیرا واحد عکس حوزه هنری نیز بالغ بر پنج جایزه جهانی کسب کرده است.
محمدرضا پهلوان، داور این رویداد نیز در حاشیه برگزاری آن، ایران را سرزمین هزار روایت توصیف کرد و گفت: هر عکاس میتواند روایت خود را از جاذبههای تاریخی، طبیعت، اکوتوریسم، آیین ها، فرهنگ عامیانه و... ارائه دهد. این حوزه بسیار وسیع است و کار را سخت میکند.
سعی ما بر این بود، تا در روند داوری براساس تنوعی که میتوان در آثار یافت آنها را گزینش کنیم، تا زوایایی از ایران زیبا را در این نمایشگاه شاهد باشیم. وی بیان کرد: مشهد از قدیم خاستگاه عکاسان بسیار هنروری بوده است؛ آنها همیشه در رویدادهای مختلف هنری حضور داشتند. در حوزه سینما و فیلم هم این موضوع بسیار صدق میکند.
اما جدا از همه این ها، یک عکاس باید اول مفهوم عکاسی را درک کند و بداند چرا عکس میگیرد. خوشبختانه استادان عکاسی مشهد به این مفهوم رسیدهاند. به باور او عکاسی را میتوان مادر هنرهای تجسمی دانست؛ پهلوان در بیان چرایی آن توضیح داد: اگر بخواهیم از هر جای دنیا یک اثر تاریخی مانند تابلوی نقاشی، دست نوشته یا اثر حجمی معرفی کنیم، فقط با عکس میتوان آنها را به سرعت انتقال داد. در حوزه خبر نیز یک عکس خبری قوی، اثرگذاری بیشتری نسبت به یک گزارش متنی دارد، زیرا بلافاصله تأثیر خود را میگذارد.
امیر حجت صفرلی مدرس، کارگردان و تهیه کننده سینما، درباره آثار نمایشگاه «ایران سرای من» گفت: عکسهای این نمایشگاه در زمینههای مختلفی بود؛ در تعدادی از آثار محتوا با ساختار به لحاظ فنی انطباق داشت، اما در بیشتر آنها از نظر زبان تصویر اشکالات اساسی به چشم میخورد. شاید افرادی که در این رویداد حضور دارند، آموزشهای متفاوتی دیدهاند.
وی اضافه کرد: بر اساس اصول پایه تصویر، کسی که کار عکاسی انجام میدهد باید اول مفهوم موضوع را دریافت کند. در بسیاری از عکسها مشخص بود که عکاس نتوانسته ارتباط لازم را با موضوع به دست آورد، تا به ثبت عکس صحیح منجر شود و ایده را به درستی انتقال دهد.
صفرلی با تأکید بر نادرست بودن استفاده از فتوشاپ و هوش مصنوعی در کار عکاسی، تصریح کرد: وقتی عکاس شاتر دوربین را فشار میدهد، پایان کار عکاسی اوست. دانستن چنین فناوریهایی بسیار خوب است؛ اما عکاس باید از آنها بی نیاز باشد. این امر نشان میدهد پایه علم عکاسی را چقدر آموخته و تا چه حد در مسیر یادگیری قرار دارد.