شکیبا افخمیراد | جواد اردکانی، کارگردان مشهدی سینما که ساخت آثاری، چون «به کبودی یاس»، «شور شیرین» و «بانک زدهها» را در کارنامه دارد در گفتوگو با شهرآرانیوز از اهمیت نقشآفرینی هنرمندان در شرایط کنونی کشور و همچنین ضرورت تولید آثار هنری متناسب با اقتضائات این دوره، بهویژه در قالب آثار تهییجی، صحبت کرد.
اردکانی در آغاز صحبتهایش هنرمندان را پیش از هر چیز شهروندانی مسئول دانست و در اینباره بیان کرد: هنرمندان شاخههای مختلف هنری پیش از آنکه هنرمند باشند، یک شهروند و یک ایرانی هستند و باید به وظیفه ملی خود عمل کنند.
او افزود: گاهی وظیفه هنرمند خلق اثر هنری است و گاهی حضور در میدان و در دست گرفتن اسلحه. شاید هم حتی گاهی وظیفه او مشارکت مستقیم در صحنههای مختلف اجتماعی و میدانی که برای مثال الان هر شب در شهرهای کشور شاهد آن هستیم باشد. یعنی بعضی وقتها صرف حضور میتواند مهمتر و مقدمتر از عنوان هنرمند بودن باشد.
اردکانی با تاکید بر اهمیت ثبت و روایت این مقطع تاریخی تصریح کرد: هنرمندان الان باید با چشمانی باز، وقایع را بهدرستی ببینند و درک کنند تا بتوانند این روزهای پرشور و پرافتخار را برای آیندگان ثبت و ماندگار کنند.
این کارگردان درباره نوع آثار مورد نیاز جامعه در شرایط کنونی گفت: در حال حاضر ما در شرایط جنگی قرار داریم و باید به دنبال تولید آثاری برویم که بتوانند روحیه جمعی، صبر و استقامت مردم را تقویت کنند. درواقع ما امروز بیش از هر چیز به آثار تهییجی نیاز داریم.
او با تاکید بر کمک آثار تهییجی به قویتر شدن روحیه مردم و اراده جمعی خاطرنشان کرد: در دوران جنگ ۸ ساله آثاری تهییجی، با رویکردی حماسی و حتی همراه با نوعی شعارزدگی تولید میشد که لازمه آن مقطع بود؛ چون جامعه در دل جنگ به امید، انگیزه و روحیه نیاز داشت و نمیشد در آن شرایط به تولید آثار تحلیلی پرداخت. الان شرایط در جنگ رمضان هم مانند آن دوران است.
اردکانی با اشاره به فضای اجتماعی موجود افزود: البته امروز خود مردم جلوتر از هنرمندان حرکت میکنند. آنها صحنههایی را در شهرهای مختلف خلق کردهاند که هرکدام یک قاب هنری محسوب میشود. حضور خانوادهها، زنان و کودکان با پرچم در دست، نشاندهنده خلق حماسهای مردمی است که خود نوعی هنر است.
این کارگردان همچنین تاکید کرد: پس از عبور از این مرحله، باید به سمت تولید آثار عمیقتر، تحلیلیتر و ماندگارتر حرکت کرد تا ابعاد مختلف این رویدادها و زوایای پنهان جنگ رمضان بهدرستی تبیین شود.
اردکانی با اشاره به تفاوت شرایط کنونی با دوران جنگ هشتساله نیز اظهار داشت: این روزها هنرمندان امکان حضور در خط مقدم را ندارند و شرایط برای مستندسازی مستقیم مانند گذشته فراهم نیست؛ از اینرو باید آنچه در دسترس است، بهدرستی ثبت و در آینده بازسازی و به آثار هنری تبدیل شود.
او در ادامه صحبتهایش ابراز امیدواری کرد که هنرمندان بتوانند این مقطع مهم یعنی رویارویی مستقیم جمهوری اسلامی ایران با استکبار جهانی را به درخشانترین شکل در آثارشان منعکس کنند و از خود فیلمهای ارزشمندی به یادگار بگذارند.
اردکانی در بخش دیگری از سخنان خود، به تنوع دیدگاهها در میان هنرمندان اشاره کرد و گفت: همانند سایر اقشار، در میان هنرمندان نیز افراد وطندوست، بیطرف و حتی ضد وطن وجود دارند و این لحظات تاریخی، معیار سنجش واقعی افراد است.
این کارگردان با انتقاد از سکوت برخی هنرمندان تصریح کرد: در چنین شرایطی، حتی یک بیانیه یا موضعگیری ساده نیز اهمیت دارد و کسانی که در زمان لازم سکوت میکنند، در آینده از این تصمیم خود پشیمان خواهند شد.