شهرآرانیوز، «لونا» (Luna)، عامل هوش مصنوعی مبتنی بر مدلهای شرکت Anthropic و مدیر فروشگاه آزمایشی Andon Market، پس از بررسی عملکرد یکی از کارکنان، پیشنهاد پایان همکاری با او را مطرح کرد.
طبق گزارش Andon Labs، این کارمند در ۱۷ مورد از مجموع ۲۳ شیفت کاری خود دیر سر کار حاضر شده بود و با برخی مشکلات دیگر در محیط کار نیز مواجه بود.
با این حال، تصمیم لونا کاملاً مستقل از دخالت انسانها گرفته نشد. سوابق گفتوگو میان این عامل هوش مصنوعی و تیم Andon Labs نشان میدهد که لونا پیشتر برای فروشگاه یک سیاست مشخص درباره حضور و غیاب تدوین کرده بود، اما در ادامه این سیاست را از حافظه خود خارج کرد و در نتیجه، تأخیرهای کارمند برای چند ماه ادامه یافت.
در نهایت، تیم Andon Labs از لونا خواست سیاستهای قبلی خود را دوباره بررسی کند و درباره ادامه همکاری با این کارمند تصمیم بگیرد. لونا پس از بررسی سوابق، پیشنهاد «پایان همکاری» را ارائه کرد و کارکنان انسانی آزمایشگاه این تصمیم را بررسی و اجرا کردند.
بر اساس تصاویر و سوابق مکالماتی که Andon Labs منتشر کرده است، لونا پیش از تصمیم نهایی، طی چند ماه به این کارمند هشدارهای متعدد و تدریجی داده بود و حتی آموزشهای بیشتری برای او در نظر گرفته بود.
لوکاس پیترسون، یکی از بنیانگذاران Andon Labs، گفت تیم انسانی در صورتی که لونا تصمیمی غیرقانونی یا غیراخلاقی میگرفت، در آن مداخله میکرد؛ اما در این مورد نیازی به چنین دخالتی ندید، زیرا اخراج با سیاستهای مشخص فروشگاه مطابقت داشت.
پیترسون تأکید کرد که تجربه این آزمایش تاکنون نشان نداده است هوش مصنوعی الزاماً در تصمیمگیریهای مربوط به کارکنان بیرحمانهتر از مدیران انسانی عمل میکند.
Andon Market در چارچوب یک آزمایش برای بررسی تواناییهای عاملهای هوش مصنوعی فعالیت میکند. این فروشگاه در اول آوریل در سانفرانسیسکو بهطور رسمی افتتاح شد.
Andon Labs برای اجرای این پروژه، بودجهای ۱۰۰ هزار دلاری، دسترسی به اینترنت و یک کارت اعتباری شرکتی در اختیار لونا قرار داد و از آن خواست یک فروشگاه راهاندازی کند و به سودآوری برسد.
لونا که بر پایه مدلهای Claude شرکت Anthropic ساخته شده، بخش قابلتوجهی از امور فروشگاه را انجام داده است؛ از انتخاب کالا و استخدام پیمانکار گرفته تا انتشار آگهیهای شغلی در Indeed، مصاحبه با متقاضیان و استخدام کارکنان.
این فروشگاه محصولاتی مانند کتاب، شمع، آثار چاپی، بازی و کالاهای دارای برند خود را به فروش میرساند. البته Andon Labs برای برخی فعالیتهای پیچیدهتر، از جمله دریافت مجوزهای لازم، همچنان به لونا کمک کرده است.
با وجود اینکه Andon Market فروش داشته، این فروشگاه هنوز سودآور نیست.
همچنین تمام کارکنانی که توسط لونا استخدام شدهاند، از نظر رسمی کارمند Andon Labs محسوب میشوند و حقوق تضمینشده و حمایتهای قانونی دارند. بنابراین، تصمیمهای لونا در چارچوب آزمایشی مشخصی اجرا میشود و مسئولیت قانونی کارکنان همچنان بر عهده انسانها و شرکت قرار دارد.
به گفته پیترسون، یکی از نکات جالب این آزمایش این بود که لونا حتی با وجود در اختیار داشتن سیاست مشخص درباره حضور و غیاب، بدون دریافت یک دستور مستقیم برای بررسی مجدد این موضوع، اقدام نهایی را انجام نداد.
او معتقد است یک مدیر انسانی احتمالاً خیلی زودتر این کارمند را اخراج میکرد.
این تجربه نشان میدهد عاملهای هوش مصنوعی، با وجود توانایی انجام طیف گستردهای از وظایف، هنوز ممکن است در تشخیص زمان مناسب برای اقدام مستقل با محدودیت مواجه باشند.
آزمایش Andon Market یکی از نمونههایی است که نشان میدهد شرکتها در حال بررسی استفاده از عاملهای هوش مصنوعی برای انجام وظایفی فراتر از تولید محتوا یا پاسخگویی به کاربران هستند.
در این پروژه، هوش مصنوعی نهتنها در انتخاب محصولات و استخدام نیرو نقش داشته، بلکه اکنون در تصمیمگیری درباره ادامه همکاری با کارکنان نیز وارد شده است.
پیترسون معتقد است در آینده شرکتها ممکن است بهطور کامل توسط سیستمهای هوش مصنوعی اداره شوند و حتی هوش مصنوعی به کارفرمای انسانها تبدیل شود.
با این حال، تجربه لونا نشان میدهد تحقق چنین سناریویی تنها به توانایی هوش مصنوعی در تصمیمگیری وابسته نیست؛ بلکه موضوعاتی مانند نظارت انسانی، مسئولیت حقوقی، اخلاق کاری و توانایی عاملهای هوش مصنوعی برای اقدام مستقل نیز باید حلوفصل شود.