شهرآرانیوز، ۱۶ سال پیش، در ۶ اکتبر ۲۰۱۰، اپلیکیشنی کوچک با تمرکز بر انتشار عکس روی تلفن همراه فعالیت خود را آغاز کرد؛ اپلیکیشنی که کمتر کسی تصور میکرد روزی به یکی از اثرگذارترین پلتفرمهای فضای مجازی تبدیل شود.
اینستاگرام در طول این سالها بارها تغییر کرده است؛ از عکسهای مربعی و فیلترهای رنگی گرفته تا استوری، ویدئوهای کوتاه، پیام خصوصی، فروشگاهها و الگوریتمهایی که امروز تعیین میکنند میلیاردها کاربر در سراسر جهان چه محتوایی ببینند.
اینستاگرام در ۶ اکتبر ۲۰۱۰ به دست «کوین سیستروم» و «مایک کریگر» راهاندازی شد. ایده اولیه آن ساده بود: کاربران بتوانند عکسهای خود را با تلفن همراه ثبت کنند، روی آنها فیلتر بگذارند و با دیگران به اشتراک بگذارند.
سادگی استفاده و ظاهر متفاوت عکسها باعث شد این اپلیکیشن در مدت کوتاهی مورد توجه قرار گیرد و رشد سریعی را تجربه کند.
تنها دو سال بعد، در سال ۲۰۱۲، فیسبوک اینستاگرام را با رقمی حدود یک میلیارد دلار خرید؛ معاملهای که در آن زمان بسیار بزرگ به نظر میرسید، اما با توجه به جایگاه امروز اینستاگرام، یکی از مهمترین خریدهای تاریخ شبکههای اجتماعی محسوب میشود.
اینستاگرام امروز شباهت چندانی به نسخه سال ۲۰۱۰ خود ندارد.
انتشار ویدئو و پیام مستقیم در سالهای نخست به این پلتفرم اضافه شد و در سال ۲۰۱۶ نیز قابلیت «استوری» وارد اینستاگرام شد؛ قابلیتی که شیوه تولید و مصرف محتوا را بهشدت تغییر داد.
چهار سال بعد، «ریلز» بهعنوان بخش ویدئوهای کوتاه اینستاگرام معرفی شد؛ بخشی که اکنون یکی از مهمترین محورهای فعالیت و رقابت این شبکه اجتماعی است.
بر اساس آمار اعلامشده از سوی متا، Reels روزانه بیش از ۴.۵ میلیارد بار در پلتفرمهای این شرکت برای دیگران بازنشر میشود؛ عددی که نشان میدهد ویدئوی کوتاه تا چه اندازه در رفتار کاربران شبکههای اجتماعی نقش پیدا کرده است.
شاید مهمترین عدد در شانزدهمین سال فعالیت اینستاگرام، تعداد کاربران آن باشد.
متا اعلام کرده است که اینستاگرام از مرز ۳ میلیارد کاربر فعال ماهانه عبور کرده؛ آماری که این پلتفرم را در میان بزرگترین شبکههای اجتماعی جهان قرار میدهد.
این عدد زمانی جالبتر میشود که بدانیم اینستاگرام فعالیت خود را بهعنوان یک اپلیکیشن نسبتاً ساده اشتراک عکس آغاز کرده بود و امروز بخشی از زندگی روزمره، سرگرمی، اطلاعرسانی و فعالیت اقتصادی میلیاردها نفر شده است.
تحول اینستاگرام فقط به ظاهر و امکانات آن محدود نمیشود؛ شیوه استفاده کاربران نیز تغییر کرده است.
طبق اعلام متا، پیام خصوصی یا همان DM اکنون به محبوبترین روش اشتراکگذاری عکس و ویدئو میان کاربران اینستاگرام تبدیل شده است.
این موضوع نشان میدهد اینستاگرام دیگر فقط یک ویترین عمومی برای انتشار پست نیست؛ بخش بزرگی از تعاملات کاربران به فضای خصوصیتر پیامها و ارسال مستقیم محتوا منتقل شده است.
در کنار آن، رشد ریلز نیز نشان میدهد مصرف ویدئوهای کوتاه به یکی از اصلیترین رفتارهای کاربران این پلتفرم تبدیل شده است.
در طول ۱۶ سال گذشته، اینستاگرام فقط یک شبکه اجتماعی باقی نمانده است.
رشد اینفلوئنسرها، تبلیغات در شبکههای اجتماعی، فروش محصولات در صفحات شخصی و تجاری و شکلگیری مشاغل جدید در حوزه تولید محتوا، بخشی از تغییراتی است که با گسترش این پلتفرم سرعت گرفت.
امروز برای بسیاری از برندها، کسبوکارهای کوچک، رسانهها، هنرمندان و تولیدکنندگان محتوا، اینستاگرام یکی از مهمترین کانالهای ارتباط مستقیم با مخاطبان محسوب میشود.
بسیاری از کاربران نیز دیگر تنها مصرفکننده محتوا نیستند و از طریق تولید ویدئو، آموزش، سرگرمی، تبلیغات یا فروش محصول، از حضور خود در این شبکه اجتماعی درآمد کسب میکنند.
رشد گسترده اینستاگرام البته بدون حاشیه نبوده است.
موضوعاتی مانند حفظ حریم خصوصی کاربران، تأثیر شبکههای اجتماعی بر نوجوانان، اعتیاد به استفاده از پلتفرمها، نحوه عملکرد الگوریتمها و نمایش گسترده محتوای تبلیغاتی از جمله موضوعاتی هستند که در سالهای اخیر بارها درباره اینستاگرام مطرح شدهاند.
این پلتفرم همچنین برای حفظ کاربران خود با رقبایی روبهروست که بخش بزرگی از فعالیت آنها بر ویدئوهای کوتاه، تولید محتوا و سرگرمی متمرکز شده است.
اینستاگرام در فاصله سالهای ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۶ مسیری طولانی را طی کرده است؛ از اپلیکیشنی برای انتشار عکسهای مربعی به بستری با میلیاردها کاربر، میلیونها تولیدکننده محتوا و میلیاردها تعامل روزانه.
عکس هنوز بخشی از هویت اینستاگرام است، اما ویدئو، ریلز، استوری و پیامهای خصوصی اکنون بخش بزرگی از تجربه کاربران را تشکیل میدهند.
اینستاگرام در ۱۶ سالگی دیگر فقط یک شبکه اشتراک عکس نیست؛ به بخشی از فرهنگ دیجیتال جهان تبدیل شده که شیوه ارتباط، سرگرمی، تبلیغات، خرید و حتی کسب درآمد کاربران را تحت تأثیر قرار داده است.