به گزارش شهرآرانیوز؛ پنج سال از آغازبهکار دوره ششم شورای اسلامی شهر مشهد میگذرد؛ پنجسالی که در حوزه عمران و حملونقل شهری، مجموعهای از پروژههای زیرسطحی و روساختی در نقاط مختلف شهر دنبال شد. از توسعه خطوط قطارشهری و افزایش ظرفیت ناوگان حملونقل عمومی گرفته تا ساخت و تکمیل پلها و تقاطعهای غیرهمسطح، بازگشایی معابر، توسعه مسیرهای دوچرخه، پیادهروسازی و اجرای پروژههای محلهمحور، بخش مهمی از کارنامه این دوره را تشکیل میدهد.
دراینمیان، کمیسیون عمران، حملونقل و ترافیک شورای اسلامی شهر مشهد بهعنوان یکی از کمیسیونهای اصلی در سیاستگذاری و پیگیری این پروژهها، در پنج سال گذشته با مجموعهای از چالشها ازجمله افزایش سفرهای درونشهری، فرسودگی ناوگان، آلودگی هوا، ترافیک هسته مرکزی و پروژههای نیمهتمام مواجه بوده است.
مجید نژادحسین، رئیس کمیسیون عمران، حملونقل و ترافیک شورای اسلامی شهر مشهد، در گفتوگو با شهرآرا، از مهمترین اقدامات انجامشده در این دوره میگوید؛ از اختصاص ۲۰همت به توسعه قطارشهری و اضافهشدن ۷ کیلومتر به خطوط بهرهبرداریشده مترو تا قرارداد خرید ۶۰ واگن، ورود صدها دستگاه اتوبوس جدید، توسعه تاکسیهای برقی و اجرای دهها پروژه عمرانی. او در این گفتوگو، بازگشایی معابر داخل پادگان را شاخصترین اقدام این دوره میداند و از پروژههایی میگوید که قرار است در ماههای پایانی دوره ششم به سرانجام برسد.
مشهد دومین کلانشهر مذهبی جهان است و سالانه حدود ۳۰میلیون زائر دارد که حدود ۲۷میلیون نفر آنها زائر داخلی و ۳ میلیون نفر زائر خارجی هستند. ازسویدیگر، مشهد با حدود ۴میلیون نفر جمعیت، دومین کلانشهر ایران پس از تهران است. یکی از مهمترین چالشها، تراکم ترافیکی، بهویژه در هسته مرکزی و معابر اصلی شهر است. چالش دیگر، کیفیت ناوگان حملونقل عمومی است.
اتوبوسرانی با ناوگانی با عمر متوسط حدود ۱۰سال در حال خدمترسانی است و از راهاندازی مترو نیز ۱۵ سال میگذرد و این ناوگان نیازمند استانداردسازی و نوسازی است. آلودگی هوا نیز یکی دیگر از چالشهای جدی است. حدود ۳۳درصد آلودگی هوای مشهد مرتبط با خودروهای شخصی است. سالانه حدود یکمیلیون و ۳۳۸هزار خودرو تولید و تنها ۷۲هزار خودرو اسقاط میشود و همین فاصله، به افزایش تعداد خودروهای موجود و تشدید آلودگی منجر میشود. در کنار این مسائل، پروژههای نیمهتمام نیز یکی از چالشهای شهر بوده است.
در حوزه مترو، اقدامات بسیار خوبی انجام شده است. مجموع خطوط قطار شهری که تا پیش از دوره ششم به بهرهبرداری رسیده، ۳۷کیلومتر بود که در این دوره ۷ کیلومتر به آن اضافه شد؛ یعنی حدود ۲۰درصد عملکرد ۲۵سال گذشته. در حوزه حفاری نیز تا پیش از دوره ششم مجموع حفاریها ۴۲.۵کیلومتر بود و در این دوره حدود ۱۵کیلومتر حفاری انجام دادیم که معادل ۳۵درصد حفاری ۲۵سال گذشته است.
برای توسعه مترو، انتشار اوراق نیز در دستورکار قرار گرفت. ۳ سال قبل، ۲هزارو۹۰۰میلیارد تومان، ۲ سال قبل ۴هزارو۵۰۰میلیارد تومان، سال گذشته ۵هزارو۵۰۰میلیارد تومان و برای سال۱۴۰۵ نیز ۹هزارمیلیارد تومان اوراق منتشر شد که اینها اتفاقات درخورتوجهی است.
در خطیک مترو قرارداد خرید ۶۰ واگن به ارزش حدود ۱۰همت منعقد شده و تأمین اعتبار آن نیز انجام شده است. منتظر هستیم معاونت اقتصادی پیشپرداخت را انجام دهد. قرارداد، سهساله است و قرار است ۱۵تا۲۰ واگن در ۱۸ماه نخست توسط چین ساخته و وارد شود و مابقی نیز با فاصله زمانی مختلف در ایران تولید شود.
مشکلات موجود در برخی واگنها در مواقعی باعث افزایش سرفاصله حرکت قطارها و نارضایتی شهروندان میشد. برای رفع این مشکل با اختصاص ۱۰۰میلیارد تومان، تعمیرات اساسی ۱۱ واگن را انجام دادیم. موضوع دیگر، لرزشهای شدید قطار، بهویژه در مسیر وکیلآباد بود که بهدلیل عمر زیاد ریلها ایجاد میشد. برای اصلاح ریلها نیز ۵۰۰میلیارد تومان اعتبار در نظر گرفتیم.
قبل از پرداختن به این خط، شاید لازم باشد به این مسئله اشاره کنم که خط ۲ مترو در این دوره مدیریت شهری تکمیل شد. در خط۲، ایستگاه شهید کاوه آخرین ایستگاه بود که ایستگاه شهید فکوری به طول یککیلومتر به آن اضافه شد و تنهاایستگاه باقیمانده این خط در این دوره تکمیل شد.
در ایستگاههای میانی مانند الندشت نیز تجهیزات و تأسیسات تکمیل شد؛ اما یکی از اتفاقات مهم این دوره، اضافهشدن یک خط دیگر به شبکه مترو بود. خط۳ به طول ۶کیلومتر و با ۴ ایستگاه پایانه مسافربری، میدان بسیج، بابالجواد (ع) و میدان شهدا به بهرهبرداری رسید. حفاری ادامه خط ۳ از امامت بهسمت امیریه نیز در این دوره آغاز شد و اکنون دستگاه TBM در محدوده بولوار آیتا... هاشمیرفسنجانی قرار دارد. پیشبینی میکنیم تا پایان سال۱۴۰۶ حفاری مترو در کل خطوط تکمیل شود.
بودجه ۶همتی فاز دوم خط۳ حدفاصل میدان شهدا تا میدان فردوسی، با ۳ ایستگاه، در شورا تصویب شده و منتظر اعلام نهایی وزارت کشور هستیم. احتمالا تا یک ماه آینده عملیات اجرایی این فاز آغاز میشود. خط۴ مترو نیز در مرحله حفاری است. حفاری از خواجهربیع آغاز شده و اکنون به محدوده میدان شهدا رسیده است.
پیش از احداث این سوله، اگر واگنهای مترو دچار مشکل میشدند، برای تعمیر باید به تهران ارسال میشدند. با اختصاص ۵۰۰میلیارد تومان، سوله تعمیرات واگنهای مترو ایجاد شد و دیگر نیازی به ارسال واگنها به تهران نیست. در مجموع طی پنج سال گذشته ۲۰همت در حوزه قطارشهری هزینه کردیم. شاید با این مبلغ میتوانستیم حدود ۲۰ تقاطع چهارسطحی بسازیم که بیشتر درمعرض دید مردم باشد، اما اعتقاد داشتیم باید بخشی از منابع را به زیرساختهای اساسی و زیرزمینی اختصاص دهیم.
یکی از اقداماتی که باید زودتر انجام میشد، تصویب ۶ خط BRT توسط شورای عالی ترافیک بود که در این دوره به سرانجام رسید و مسیر اجرای این خطوط مشخص شد. همچنین قرارداد خرید حدود ۵۶۴ دستگاه اتوبوس را منعقد کردیم که تاکنون بیش از ۴۰۰ دستگاه آن به مجموعه اتوبوسرانی اضافه شده است. قرارداد بازسازی ۱۸۰ دستگاه اتوبوس نیز منعقد شده که این اتوبوسها بهتدریج وارد سیستم حملونقل عمومی میشوند. همچنین تفاهمنامهای با یک شرکت بخش خصوصی منعقد شده تا ۳۰۰ دستگاه اتوبوس برقی به ناوگان مشهد اضافه شود.
دراینزمینه با یک شرکت بخش خصوصی قرارداد بستیم که ۱۵۰۰ دستگاه تاکسی برقی پلاک «ت» و ۱۵۰۰ تاکسی برقی اینترنتی را به مشهد وارد کند. همچنین وام یکمیلیارد تومانی با سود ۴ درصد برای نوسازی تاکسیها در نظر گرفتیم تا رانندگان با اسقاط خودروی خود بتوانند خودروی جدید خریداری کنند. علاوه بر اینها، نوسازی ۱۳۰ دستگاه ون نیز در این دوره انجام شد. اما لازم است بگویم که یکی از درخواستهای تاکسیرانان، بیمه تکمیلی بود که در این دوره محقق شد.
با ابلاغ وزارت کشور، تاکسیرانی متولی سرویس مدارس شد. تاکسیرانی مشهد سال گذشته این کار را بهدرستی انجام داد و فرایند تکمیل شد و مورد تقدیر قرار گرفت. برای سرویس مدارس دانشآموزان مدارس استثنایی نیز مصوبهای در شورا داریم که بر اساس آن ۹۵درصد هزینه را شهرداری و ۵درصد را والدین پرداخت میکنند.
۳ جایگاه شارژ خودروهای برقی توسط شهرداری مشهد راهاندازی شده که همزمان امکان شارژ ۶ خودرو را دارد. ۲ مجموعه دیگر نیز وارد این حوزه شدهاند و هرکدام ۲ ایستگاه راهاندازی کردهاند. یک مجموعه دیگر خصوصی نیز در حال ایجاد ۴۰ جایگاه شارژ برقی است. بااینشرایط پیشبینی میکنیم تا پایان سال بیش از ۴۰ جایگاه شارژ خودروهای برقی در مشهد داشته باشیم. همچنین تفاهمنامهای برای ورود ۱۰هزار دستگاه موتورسیکلت برقی به مشهد را نهایی کردهایم.
بله، همینطور است. کل معابر سطح شهر مشهد حدود ۱۵.۵میلیون مترمربع است که در این دوره یکمیلیون و ۵۰۰هزار مترمربع پیادهروسازی انجام شده است. در حوزه دوچرخههای بایدو نیز در ابتدای دوره ۲۰۰ دوچرخه داشتیم که با افزایش ۱۱ برابری به ۲هزارو۲۰۰ دستگاه رسیده است. همچنین ۲۲۰ کیلومتر مسیر دوچرخهسواری ایجاد و تعداد ایستگاههای بایدو از ۷۲به۳۱۴ ایستگاه افزایش یافته است. برای استفاده شهروندان از دوچرخههای بایدو نیز تخفیفهایی در نظر گرفته شد.
در ابتدای این دوره، مجموعهای از پروژههای نیمهتمام وجود داشت که در شورای پنجم آغاز شده بود و ما موظف بودیم آنها را تکمیل کنیم. از جمله این پروژهها، چپگرد بزرگراه پیامبراعظم (ص) به هاشمیرفسنجانی با ۱۵۰میلیارد تومان و تقاطع چهارسطحی آزادگان با ۱۰۰۰ میلیارد تومان اعتبار بود که ۷۵درصد اعتبار هر دو پروژه در این دوره تأمین شد.
همچنین ۱۰۰درصد اعتبار پروژه بازگشایی بولوار بصیرت به مبلغ ۲۶.۵میلیارد تومان و دوربرگردان غیرهمسطح آزادی به جانباز با ۷۰میلیارد تومان اعتبار در این دوره تأمین شد. در پروژه تقاطع غیرهمسطح خلیج فارس نیز ۶۸درصد اعتبار ۱۷۰میلیاردتومانی در دوره ششم تأمین شد. بههمیندلیل در یکیدو سال نخست فعالیت شورا بخش قابلتوجهی از بودجه صرف تکمیل پروژههای نیمهتمام شد.
یکسری پروژههای جدید را براساس مطالعات و نیاز شهر تعریف کردیم. ازجمله میتوان به دوربرگردان غیرهمسطح شهید میرزایی با ۱۰۵میلیارد تومان، تعریض پل دهرود با ۳۲میلیارد تومان، تعریض پل شهرک شهید باهنر با ۲۰میلیارد تومان، اصلاح و زیباسازی زیرگذر حرم مطهر با ۳۵۰میلیارد تومان، تقاطع غیرهمسطح و خیابان قمربنیهاشم (ع) با ۲۶۰میلیارد تومان و ایوان سلام و جلوخان پایانه مسافربری امام رضا (ع) با ۱۴۸میلیارد تومان اشاره کرد.
برای تقاطع غیرهمسطح میدان خیام نیز ۴۳۰میلیارد تومان هزینه کردیم که یک پل به پایان رسیده و پل دیگر تا اواخر مهر به پایان میرسد. برای تکمیل پروژه میدان فهمیده نیز ۴۱۸میلیارد تومان در نظر گرفتهایم که یک پل به پایان رسیده و یک چپگرد باقی مانده که تا پایان سال تکمیل میشود.
تقاطع غیرهمسطح اتصال انقلاب به نماز نیز یکی از پروژههای سنگین بود که ۱۲زیرپروژه داشت و ۲۱۳میلیارد تومان برای تکمیل آن هزینه شد. دوربرگردان شرقی ابوطالب نیز با ۲۰۰میلیارد تومان به پایان رسید. پایانه اتوبوسرانی شهید مفتح نیز با ۵۵میلیارد تومان اعتبار در این دوره آغاز و تکمیل شد.
از پروژههای مهم درحالاجرا میتوان به آغاز عملیات اجرایی بزرگراه سیدالشهدا (ع) به طول ۲.۵کیلومتر و با اعتبار ۱۰۰۰ میلیارد تومان اشاره کرد که ورودی مشهد خواهد بود. چپگرد و تقاطع غیرهمسطح شاهنامه به پیامبراعظم (ص) نیز با ۲۵۰میلیارد تومان اعتبار آغاز شده است و پیشبینی میکنیم تا پایان سال تکمیل شود.
همچنین ۷ دوربرگردان با اعتبار ۵۰میلیاردتومان در بزرگراه پیامبر اعظم (ص) طراحی شده که بهتدریج در حال برگزاری مناقصه و تحویل به پیمانکار است. تقاطع غیرهمسطح امامحسن (ع) نیز با ۵۲۰میلیارد تومان اعتبار آغاز شده است و پیشبینی میکنیم تا پایان سال تکمیل شود. دوربرگردانهای غیرهمسطح آیتا... هاشمیرفسنجانی نیز با ۴۰۰میلیارد تومان آغاز شده و اکنون در مرحله رفع معارض است.
مترو یکی از پروژههای مهم این دوره بود، اما به نظر من رتبه نخست پروژهها و اقدامات شاخص این دوره، بازگشایی معابر داخل پادگان است. حداقل ۲۰ سال است که همه بهدنبال بازگشایی معابر داخل پادگان بودند و این موضوع آرزوی همه ادوار مدیریت شهری بود؛ اما بالاخره در این دوره اتفاق افتاد. با این اقدام ۴ معبر به شهر اضافه شد و خیابان ۴۵متری ارشادالرضا (ع) بازگشایی شد. معابر نامجو و شهید فیاضبخش نیز از بنبست خارج شدند. در این بازگشایی ۴۰۰ هکتار استحصال کردیم.
در سال۱۴۰۴ نهضت ۴میلیون مترمربع آسفالت را داشتیم که انجام شد. برای امسال نیز ۵میلیون مترمربع هدفگذاری کردهایم که تا اواخر آبان به پایان میرسد. برای اینکه این اقدامات در حوزه آسفالت و پروژههای سازمان عمران انجام شود، ۲میلیون یورو ماشینآلات برای سازمان عمران خریداری کردیم. در این دوره همچنین ۹۰کیلومتر کال و مسیر اجرا شد و اصلاح هندسی در ۴۳ نقطه حادثهخیز نیز انجام گرفت که به کاهش ترافیک کمک کرد.
حقیقتا هم همینطور بود. پروژههای زودبازده، سیاستی مشارکتی با شهروندان بود. در پروژههای زودبازده یک، برای هر منطقه ۱۰میلیارد تومان اعتبار در نظر گرفتیم که درنهایت با ۸۰۰میلیارد تومان اعتبار، ۴۳۰پروژه اجرا شد و مورد رضایت قرار گرفت.
پس از آن پروژههای زودبازده ۲ را تعریف کردیم که ۱۲۰۰ میلیارد تومان برای ۶۵۸ پروژه در نظر گرفته شد و به هر محله ۱۵میلیارد تومان اختصاص یافت. اکنون پروژههای زودبازده ۳ را داریم که ۱۲۰۰ میلیارد تومان برای ۸۵۵ پروژه در نظر گرفته شده و نیازمند پیگیری جدیتر برای تکمیل پروژههاست. درمجموع حدود ۲هزار پروژه با ۳هزارو۲۰۰میلیارد تومان اعتبار در ۸۳ محله بازآفرینی تعریف شده است.