آرامش پاییزی در بازار مسکن

مسعود سلطانی - جدیدترین آمار‌ها از تحولات بازار مسکن در آبان‌ماه حکایت از ثبات این بازار دارد. در‌حالی‌که در مهر‌ماه شاهد افزایش چهاردرصدی قیمت مسکن تهران بودیم، در آبان با تعدیل قیمت‌ها بازار مسکن کاهش دودرصدی قیمت‌ها را تجربه کرد. به بیان دیگر قیمت مسکن در یک بازه منطقی نوسانات اندکی دارد و ۷ ماه است که در کانال قیمتی خود ثابت مانده و نوسانات آن کمتر از ۵ درصد است. بانک مرکزی در تازه‌ترین گزارش از تحولات مسکن تهران در آبان امسال از افزایش ۱۹.۵ درصد معاملات مسکن و کاهش دودرصدی قیمت‌ها خبر داده است. این گزارش به دلیل ضعف سامانه ثبت املاک و مستغلات کشور فقط برای شهر تهران منتشر می‌شود، بااین‌حال تحلیلگران و کارشناسان حوزه مسکن اعتقاد دارند که روند بازار در سایر شهر‌ها نیز تابعی از روند بازار مسکن در تهران است.

سهم ناچیز بنزین در ساخت مسکن
برای تحلیل وضعیت بازار مسکن سراغ رئیس اتحادیه مشاوران املاک مشهد رفتیم. علی مرادزاده معتقد است سهم حمل‌و‌نقل بنزینی در هزینه ساخت مسکن ناچیز است، اما می‌تواند بازار را دچار هیجان کند. بانک مرکزی تورم ناشی از افزایش قیمت بنزین را ۴ درصد پیش‌بینی کرده است که سهم مسکن در این ۴ درصد حتی کمتر از ۲ درصد برآورد می‌شود. با‌این‌حال باید منتظر باشیم و رفتار بازار را در ماه‌های آذر و دی بررسی کنیم.
وی با اشاره به تأثیر احتمالی ورود پول‌های سرگردان به بازار مسکن بیان می‌کند: اگر بار دیگر پول‌های سرگردان به سمت بازار مسکن بیایند ممکن است تورم در این بخش بیش از ۲ درصد شود. نکته دیگر این است که کاهش معاملات و قیمت مسکن در ماه گذشته باعث شده است که خانه‌اولی‌ها نیز برای خرید خانه دست نگاه دارند و ورود یکباره مصرف‌کننده اصلی به بازار مسکن نیز می‌تواند بازار را دست‌خوش تحولات نسبی کند.
مرادزاده درباره نظارت‌ها در این بازار می‌گوید: اتحادیه مشاوران املاک در قیمت گذاری دخالتی ندارد. وظیفه ما کنترل رفتار مشاوران املاک در حوزه تخلفات صنفی از قبیل رعایت نرخ کمیسیون و مقابله با فروش مال غیر و... است. با‌این‌حال تلاش ما این است که قیمت‌ها افزایش نیابد. سود ما در انجام معامله است و افزایش قیمت‌ها به نفع ما نیست. در خصوص نرخ اجاره‌بها نیز در تابستان امسال یک پویش برای کنترل نرخ اجاره‌بها ایجاد کردیم. در این پویش مشاوران املاک فایل موجرانی را که می‌خواستند نرخ اجاره‌بهای ملکشان را بیش از ۲۰ درصد افزایش دهند نمی‌پذیرفتند.

افزایش ۳۱ درصدی اجاره‌بها
بر اساس گزارش بانک مرکزی تعداد معاملات انجام شده در آبان امسال حدود ۴.۱ هزار فقره بود که نسبت به ماه قبل و ماه مشابه سال قبل به ترتیب ۱۹.۵ درصد افزایش و ۴۰.۷ درصد کاهش را نشان می‌دهد. در این ماه متوسط قیمت یک مترمربع زیربنای واحد مسکونی نسبت به ماه قبل کاهش دودرصدی را نشان می‌دهد. در ۸ ماه امسال نیز تعداد معاملات آپارتما‌ن‌های مسکونی تهران به حدود ۳۹.۹ هزار واحد مسکونی بالغ شد که در مقایسه با مدت مشابه سال پیش از آن ۵۶.۲ درصد کاهش را نشان می‌دهد. همچنین بررسی توزیع تعداد واحد‌های مسکونی معامله‌شده در شهر تهران به تفکیک عمر بنا حاکی از آن است که واحد‌های تا ۵ سال ساخت با سهم ۴۲ درصد بیشترین سهم را به خود اختصاص داد‌ه‌اند. ضمن آنکه در ماه مورد بررسی شاخص کرایه مسکن اجاری در شهر تهران و در کل مناطق شهری نسبت به ماه مشابه سال قبل به ترتیب ۳۱.۴ و ۳۱.۷ درصد رشد را نشان می‌دهد.